Zatrudnianie pracowników przy indywidualnej praktyce lekarskiej

Wyjątki od tej zasady przewidziane są w art. 53 ust. 1 ustawy o zawodzie lekarza (UZZ). Zgodnie z tym przepisem, lekarz wykonujący indywidualną praktykę lekarską lub indywidualną specjalistyczną praktykę lekarską może zatrudniać lekarza w okresie niezbędnym do uzyskania przez niego uprawnień do wykonywania indywidualnej praktyki lekarskiej oraz osoby nie będące lekarzami do wykonywania czynności pomocniczych (współpracy).
Dwa lata na zdobycie
uprawnień
Okresem niezbędnym do uzyskania przez lekarza uprawnień do wykonywania indywidualnej praktyki lekarskiej są 2 lata. Wynikało to z przepisu art. 50 ust. 1 pkt 2 UZZ, który stanowił, że lekarz może wykonywać indywidualną praktykę lekarską, jeżeli wykonywał zawód co najmniej przez 2 lata od dnia ukończenia stażu podyplomowego. Użycie określenia ,w okresie niezbędnym" oznacza, że nie wolno zatrudniać takiego lekarza ponad 2 lata, nawet jeśli po upływie tego okresu lekarz nie uzyskał zezwolenia na wykonywanie indywidualnej praktyki z innych przyczyn. W takiej sytuacji lekarz do czasu uzyskania zezwolenia może kontynuować swoje zatrudnienie i wykonywać zawód lekarza tylko w zakładzie opieki zdrowotnej.
Zwracam uwagę na zmianę przepisów, jaka nastąpiła 1 lutego 2002 r. na mocy ustawy z 6 września 2001 r. o zmianie ustawy o zawodzie lekarza (Dz.U. nr 126, poz. 1383). Ustawą tą skreślono przepis art. 50 ust. 1 pkt 2 UZZ. W jego miejsce wprowadzono przepis przejściowy, zgodnie z którym warunek dwuletniego okresu wykonywania zawodu obowiązuje do dnia przystąpienia Polski do Unii Europejskiej. Zmiana ta wynika z dostosowania naszych przepisów do przepisów obowiązujących w Unii. W jej wyniku przepis art. 53 ust. 1 UZZ, zezwalający na zatrudnianie lekarza w okresie niezbędnym do uzyskania przez niego uprawnień, stanie się po wejściu Polski do Unii przepisem martwym, tzn. takim, który nie znajdzie praktycznego zastosowania.
Indywidualnie, czyli osobiście
Zezwolenie na zatrudnianie osób nie będących lekarzami do wykonywania czynności pomocniczych (współpracy) można, moim zdaniem, wyjaśnić w kontekście pojęcia osobistego wykonywania wolnego zawodu. Pojęcie to funkcjonowało na gruncie dawnych przepisów podatkowych i doczekało się urzędowej interpretacji Ministerstwa Finansów (pismo MF z 17.02.1995 r., nr PO 2/N-0348/950). Zgodnie z nią, indywidualna praktyka lekarska nie traciłaby swojego charakteru, jeżeli zatrudniane są przy niej osoby, które nie wykonują czynności związanych bezpośrednio z wykonywaniem zawodu lekarza. Chodzi tu o takie czynności pomocnicze, jak prowadzenie kasy i księgowości, prace porządkowe, przyjmowanie zleceń na usługi, obsługa biurowa, pielęgniarki, kierowcy itp.
Jeżeli lekarz wykonujący indywidualną praktykę zamierza zatrudniać - poza wyżej przedstawionym wyjątkiem - innych lekarzy, należy przyjąć, że czynić to może odrębnie, poza wykonywaną praktyką. Powinien wówczas zarejestrować działalność gospodarczą (lekarz prowadzący praktykę nie jest uważany za przedsiębiorcę - art. 50c UZZ) i zatrudniać wyłącznie lekarzy mających zarejestrowaną własną praktykę lekarską. Wykonywanie przez niego praktyki lekarskiej nie jest bowiem prowadzeniem zakładu opieki zdrowotnej (art. 53 ust. 2 UZZ), a zatrudnionych lekarzy dotyczyć będzie przepis, zgodnie z którym do wykonywania zawodu lekarza poza zakładem opieki zdrowotnej potrzebne jest zarejestrowanie praktyki lekarskiej (art. 50 ust. 3 UZZ).