Dyrektor może też leczyć

Problem łączenia funkcji kierownika SP ZOZ-u z pracą lekarza został rozwiązany przez ingerencję ustawodawcy. Do ustawy o zakładach opieki zdrowotnej (UZOZ) dodano przepisy, stanowiące, że umowa o pracę, powołanie lub umowa cywilnoprawna, na podstawie których następuje zatrudnienie kierownika w zakładzie publicznym, mogą przewidywać możliwość udzielania przez niego świadczeń zdrowotnych w tym zakładzie. W tym celu powinny określić warunki udzielania świadczeń, a w szczególności wymiar czasu pracy, w jakim świadczenia te mają być udzielane (art. 44 ust. 9 i 10 UZOZ).
Warte podkreślenia jest przede wszystkim to, że nowe przepisy w ogóle dopuściły możliwość powierzenia kierownikowi SP ZOZ-u obowiązków lekarza, co w poprzednim stanie prawnym mogło być zasadnie kwestionowane. Brak wystarczających uregulowań prawnych uniemożliwiał bowiem wskazanie takich rozwiązań, które nie naruszałyby ustalonego podziału kompetencji organów SP ZOZ-u. Wprowadzenie nowych przepisów pozwala obecnie wyjaśnić podstawowe kwestie z tym związane.

Czas na kierowanie, czas na leczenie

Pierwsza dotyczy ustalenia podmiotu uprawnionego do zatrudnienia kierownika jako lekarza. Przez odwołanie do ust. 4, przepis art. 44 ust. 9 UZOZ jednoznacznie wskazuje, że podmiotem uprawnionym do powierzenia kierownikowi obowiązków lekarza jest podmiot, który zatrudnia kierownika, czyli organ założycielski. Tym samym odpada możliwość zatrudnienia kierownika SP ZOZ-u jako lekarza na podstawie umowy zawieranej przez kierownika z samym sobą, czy to bezpośrednio, czy za pośrednictwem wyznaczonego przez siebie pełnomocnika.
Kolejna kwestia dotyczy tego, w jaki sposób może nastąpić powierzenie kierownikowi obowiązków lekarza. W myśl nowego art. 44 ust. 9 UZOZ, udzielanie świadczeń zdrowotnych przez kierownika może zostać przewidziane w akcie, na podstawie którego następuje zatrudnienie kierownika. Z przepisu tego wynika, że powierzenie kierownikowi obowiązków lekarza nie wymaga zawarcia odrębnej umowy ani nawet utworzenia osobnego stanowiska pracy. Jedynym wymogiem jest określenie warunków udzielania świadczeń zdrowotnych, a w szczególności wymiaru czasu pracy. Wyróżnienie przez ustawodawcę kwestii określenia wymiaru czasu pracy przeznaczonego na udzielanie świadczeń zdrowotnych przez kierownika wskazuje na konieczność ścisłego rozgraniczenia czasu wykonywania obowiązków kierowniczych od czasu przeznaczonego na obowiązki lekarskie. Ustawodawca wskazuje, że obie te funkcje nie mogą być sprawowane prawidłowo w tym samym czasie, z uwagi na odrębny zakres obowiązków.

Nadal kwestie sporne

Nowe przepisy nie regulują pozostałych kwestii spornych, związanych z powierzeniem kierownikowi SP ZOZ-u obowiązków lekarza, takich jak ustalenie wynagrodzenia czy zakresu podporządkowania pracowniczego. Nadal nie wiadomo, czy wynagrodzenie za udzielanie świadczeń zdrowotnych ma się mieścić w wynagrodzeniu kierownika, czy też ma być ustalone odrębnie. Nie wiadomo, jak ma wyglądać podporządkowanie kierownika w zakresie obowiązków lekarza. Podporządkowanie go innemu lekarzowi bądź ordynatorowi wydaje się zabiegiem dość karkołomnym, ponieważ trudno uznać formalne podporządkowanie kierownika któremuś z jego podwładnych za odpowiadające rzeczywistości. Jeszcze trudniej wskazać jednak jakąś alternatywę.
Wszystkie tego rodzaju kontrowersje powinny zostać uregulowane przez zainteresowane strony, tj. przez organ założycielski i kierownika. Moim zdaniem, ustawa daje im wyraźne i szerokie upoważnienie w tym zakresie. Art. 44 ust. 10 UZOZ nakazuje wręcz, aby umowa o pracę, powołanie lub umowa cywiloprawna, będące podstawą zatrudnienia kierownika zakładu i przewidujące możliwość udzielania przez niego świadczeń zdrowotnych w tym zakładzie, określały warunki udzielania tych świadczeń.

Podstawa prawna:
Art. 1 pkt 28 lit. b ustawy z dnia 14 lipca 2006r. o zmianie ustawy o zakładach opieki zdrowotnej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 143, poz. 1032).