Rząd przyznaje, że Narodowy Fundusz Zdrowia ma poważne kłopoty finansowe

Informacja o sytuacji finansowej kas chorych
Plan finansowy kas chorych na 2003 r. zakładał osiągnięcie przychodów z tytułu składek zdrowotnych brutto w wysokości 29,27 mld zł. Faktyczne przychody w I kwartale br. wyniosły 6,997 mld zł, co stanowi 98,2 proc. przychodów prognozowanych przez resort zdrowia. Główną przyczyną niższych przychodów było obniżenie poziomu zatrudnienia oraz przeciętnych wynagrodzeń w sektorze przedsiębiorstw w stosunku do założeń Ministerstwa Zdrowia przyjętych na podstawie prognoz resortu finansów.
W stosunku do planu kosztów świadczeń zdrowotnych na rok bieżący - do 31 marca kasy nie zakontraktowały świadczeń o wartości 4,7 mld zł. Z tej kwoty 91,1 proc. przypada na 6 kas chorych z kontraktacją poniżej 80 proc. planu kosztów świadczeń zdrowotnych. Są to kasy: kujawsko-pomorska, mazowiecka, podkarpacka, pomorska, śląska i świętokrzyska. W pozostałych kasach poziom kontraktacji świadczeń przekroczył 90 proc. zakładanego planu.
Wydatki kas chorych na świadczenia zdrowotne w I kwartale 2003 r. wyniosły 6,97 mld zł.
W planach finansowych kas chorych na 2003 r. nie zostały ujęte wydatki dotyczące procedur wysokospecjalistycznych, ratownictwa medycznego i spłaty pożyczek. Koszty wspomnianych procedur wysokospecjalistycznych oszacowano na 250 mln zł rocznie.
Wydatki kas chorych na koszty administracyjne w I kwartale br. były o 0,6 proc. wyższe niż w I kwartale ub.r. i o 10,6 proc. niższe niż planowane na rok 2003.
Stan środków pieniężnych kas chorych w I kwartale 2003 r. wyniósł 434 mln zł, co oznacza, że w stosunku do roku ubiegłego zmniejszył się o 101 mln zł, należności wzrosły o 122,5 mln zł (wynikło to z tego, że kasy chorych wypłaciły zaliczki świadczeniodawcom), zobowiązania zaś zmniejszyły się o 271,9 mln zł. W I kwartale br. kasy chorych przeznaczyły środki z funduszu rezerwowego na pokrycie zobowiązań z tytułu świadczeń zdrowotnych, co wpłynęło na zmniejszenie kwoty zobowiązań. Najgorsza sytuacja występowała w Dolnośląskiej Regionalnej Kasie Chorych, gdzie suma środków pieniężnych zamknęła się niedoborem w wysokości 27,7 mln zł.
W roku 2000 kasom chorych udzielono pożyczki w wysokości 1 mld zł. Była ona przeznaczona wyłącznie na sfinansowanie kosztów zobowiązań powstałych w 1999 roku i w styczniu roku 2000. Podpisane aneksy do umowy pożyczki przesunęły jej spłatę na 31 grudnia 2004 r. W Sejmie trwają prace na projektem ustawy o przedłużeniu terminu spłaty pożyczki.
Wstępny bilans otwarcia Narodowego Funduszu Zdrowia na 31 marca 2003 r.
4 czerwca br. NFZ przedstawił resortowi zdrowia bilans otwarcia, który ma charakter bardzo ogólnikowy. Ujęte w nim wielkości finansowe są mało wiarygodne, bowiem zmieniają się niemalże z tygodnia na tydzień. Bez względu jednak na zmieniające się dane, ostateczny wynik finansowy osiągnięty przez byłe kasy chorych będzie z pewnością wielkością ujemną.
Wydłużający się okres wiarygodnego bilansu otwarcia NFZ jest spowodowany następującymi czynnikami:
o -do 4 czerwca br. oddziały NFZ nie uzgodniły między sobą sald rozrachunków;
o -nie wszystkie kasy stosowały w pełnym zakresie przepisy wynikające z ustawy o rachunkowości;
o -w niektórych kasach tworzono odpisy aktualizujące na należności między kasami, w niektórych natomiast nie tworzono takich odpisów.
Należy również zaznaczyć, że wykazana w bilansie kwota funduszu podstawowego nie jest kwotą ostateczną, ponieważ nie wszystkie oddziały NFZ dokonały do 4 czerwca br. podziału mienia zgodnie z przepisami ustawy o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia.
Z informacji przekazanych przez NFZ wynikało, że wstępny bilans otwarcia będzie przygotowany w końcu czerwca br. Ostateczne zbadanie przez biegłych rewidentów sprawozdania finansowego za rok 2002 może nastąpić w końcu lipca br., natomiast potwierdzone przez biegłych audytorów wyniki za I kwartał 2003 r. będą dostępne dopiero pod koniec września.
Podstawowe wskaźniki bilansu, wynikające ze wstępnego sprawozdania:
o -wskaźnik należności finansowej liczony jako iloraz sumy aktywów do sumy zobowiązań wynosi 0,88, co oznacza, że należności pokrywają w 88 proc. sumę zobowiązań wobec świadczeniodawców;
o -wskaźnik płynności bieżącej, liczony jako iloraz majątku obrotowego do zobowiązań krótkoterminowych wynosi 1,4, co oznacza, że fundusz może pokryć wszystkie zobowiązania krótkoterminowe majątkiem obrotowym;
o -zdolność do zadłużania krótkoterminowego, liczona jako iloraz kapitału własnego do zadłużenia, jest wielkością ujemną, co świadczy o braku zdolności do zadłużania;
o -stopa zadłużenia, liczona w procentach jako stosunek zobowiązań do sumy pasywów, wynosząca 113,5 proc. świadczy o tym, że zadłużenie przekroczyło poziom bezpieczny;
o -wskaźnik płynności, liczony jako stosunek sumy należności krótkoterminowych i należności wewnątrzkasowych do sumy zobowiązań krótkoterminowych i wewnątrzkasowych wynosi 1,07, co oznacza zagrożenie dla płynności finansowej funduszu;
o -wskaźnik udziału aktywów obrotowych w przychodach ze sprzedaży, liczony jako stosunek aktywów obrotowych do kosztów działalności operacyjnej, wynosi 0,53, co świadczy o tym, że koszty działalności bieżącej mają pokrycie w 53 proc. przychodów z działalności.
Najważniejsze problemy w dotychczasowym funkcjonowaniu NFZ:
1. -Brak ostatecznego planu finansowego na rok bieżący.
2. -Przedłużanie się zjawiska tymczasowości w działaniu kierownictwa NFZ.
3. -Problemy integracji w zakresie:
- kontraktowania świadczeń,
- integracji systemów informacyjnych, komunikacji i dokumentacji,
- ujednoliconych procedur załatwiania spraw,
- integracji planu finansowego byłej kasy branżowej i kas regionalnych w związku z tworzeniem planów finansowych oddziałów NFZ.
4. -Dostosowanie struktur terenowych i restrukturyzacja zatrudnienia. (...)