Pokaż mi swoje paznokcie, a powiem Ci kim jesteś

Grupa powtarzalnych zachowań dotyczących ciała - Body focused repetitive behaviours (BFRB) - obejmuje wszelkiego rodzaju drobne, bezcelowe czynności, polegające na manipulacjach przy naszym ciele. Mogą one prowadzić do zranień, a także powodować frustrację i przykrość. Najczęściej jest to właśnie obgryzanie paznokci, albo manipulacje przy dłoniach, ale problem może też dotyczyć wyrywania włosów i innych czynności.

W badaniu opublikowanym na łamach „Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry” naukowcy postanowili zbadać, jak odczuwanie frustracji, znudzenia, niecierpliwość czy brak satysfakcji z działania wpływa na te zaburzenia.

W tym celu utworzono dwie grupy - osoby z BFRB i zdrową grupę kontrolną. Wszystkich uczestników postawiono w sytuacjach wywołujących nudę - pozostawiano ich samych w pokoju na dłuższy czas. Wywołano także stres - m.in. przez pokazywanie nagrań z katastrof lotniczych oraz frustrację - każąc uczestnikom wykonać zadanie, które było opisane jako „łatwe i szybkie”, podczas gdy w rzeczywistości było długie i nużące. Wprowadzano ich też stan relaksu, pokazując uspokajające nagrania, na przykład morskich fal.

Grupa osób z BFRB odczuwała znaczną potrzebę rozpoczęcia obgryzania paznokci i innych czynności w sytuacjach znudzenia lub frustracji. Stan zrelaksowania nie wywoływał u nich takiej potrzeby. U grupy osób z BFRB wykazano także gorszą umiejętność przystosowywania się do nowych zadań, dostosowywania planów do nowych warunków, czyli mniejszą elastyczności.

Kieron O'Connor, główny autor badania w komentarzu do wyników tłumaczy, że osoby cierpiące na BFRB mają trudności ze zrelaksowaniem się, a także tendencję do perfekcjonizmu. Wiąże się to z odczuwaniem większej frustracji, jeśli ich cel nie zostanie osiągnięty. Intensywniej też odczuwają znudzenie i szybciej się niecierpliwią.

Wyniki te mogą wskazywać, że z pozoru błahe problemy mogą być oznaką większych zaburzeń i wskazaniem do psychoterapii czy nawet farmakoterapii u wybranych osób z zaburzeniami o typie BFRB.

 

The impact of emotions on body-focused repetitive behaviors: evidence from a non-treatment-seeking sample, Kieron O’Connor, et al., J Behav Ther Exp Psychiatry, published online 10 March 2015, abstract.