Czy programy lojalnościowe podpadają pod zakaz reklamy?

Prawo farmaceutyczne zabrania reklamy aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności, nie definiuje jednak pojęcia tej reklamy i nie rozstrzyga, czy obejmuje ono promocję apteki. Jeżeli bowiem odróżnimy promocję od reklamy, to stosowanie zakazu reklamy do programów lojalnościowych, które należą do działań promocyjnych, stanie pod znakiem zapytania.

Z powodu braku wystarczających podstaw do rozstrzygnięcia tej kwestii na gruncie obowiązujących przepisów, GIF odwołał się do orzecznictwa sądowego. Powołał się przy tym na linię orzeczniczą reprezentowaną tylko przez jeden sąd, a mianowicie WSA w Warszawie. Zdaniem tego sądu, reklamą działalności apteki jest każde działanie polegające na zachęcaniu do zakupu w konkretnej aptece lub punkcie aptecznym, mające na celu zwiększenie sprzedaży oferowanych przez nią produktów lub usług. Definicja ta odwołuje się do szerokiego rozumienia reklamy, w zakres którego wchodzą również działania promocyjne.

Reklama czy promocja?

Takie rozumienie reklamy występuje wprawdzie w Prawie farmaceutycznym, w odniesieniu do reklamy leków, lecz nie jest czymś ogólnie przyjętym. W przypadku napojów alkoholowych i wyrobów tytoniowych mamy do czynienia z ustawowym odróżnieniem reklamy od promocji, które zostały oddzielnie zdefiniowane. Podobne rozróżnienie występuje w przepisach podatkowych. Na ich podstawie Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, iż za reklamę nie można uznać działań, które nie polegają na rozpowszechnianiu informacji o towarze.

Istnieje zatem węższe rozumienie reklamy, które nie obejmuje wszelkich form zachęty. Do tego rozumienia wydaje się nawiązywać przepis o zakazie reklamy aptek, gdy zastrzega, że nie stanowi reklamy informacja o lokalizacji i godzinach pracy apteki. Zastosowanie analogii do reklamy leków może więc okazać się niewystarczające do przyjęcia szerokiej definicji reklamy apteki, a co za tym idzie, do rozciągnięcia zakazu na prowadzenie programów lojalnościowych w aptekach.

PODSTAWA PRAWNA

1. art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego;
2. art. 21 ust. 1 pkt 68a ustawy 
o podatku dochodowym od osób 
fizycznych;
3. art. 2(1) pkt 2 i 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi;
4. art. 2 pkt 5 i 7 ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych;
5. wyrok WSA w Warszawie z 20 września 2010 r., sygn. VI SA/Wa 838/10;
6. wyrok NSA w Łodzi z 13 lutego 2003 r., sygn. I SA/Łd 929/01 (ONSA 2004 nr 1, poz. 30).