Tłusta dieta i wysoka glikemia a nowotwory

W ramach największego szwedzkiego programu badawczo-zdrowotnego Vasterbotten Intervention Project naukowcy z Uniwersytetu w Umea przeanalizowali dane medyczne ponad 64 500 osób (31,3 tys. mężczyzn i 33,3 tys. kobiet). Przez 13 lat trwania obserwacji odnotowano w badanej populacji prawie 2500 przypadków raka. Stwierdzono, że wysoka wartość glikemii u kobiet jest czynnikiem ryzyka zachorowania na raka trzustki, skóry, macicy i układu moczowego. U kobiet z najwyższą glikemią mierzoną w teście doustnego obciążenia glukozą ryzyko tych rodzajów raka było o 26 proc. wyższe niż u kobiet z glikemią najniższą. W grupie kobiet poniżej 49 lat podwyższony poziom cukru we krwi związany był także z większą zachorowalnością na raka piersi.
U mężczyzn nie zaobserwowano związku pomiędzy podwyższonym stężeniem glukozy we krwi a zachorowalnością na nowotwory. Naukowcy stwierdzili ponadto, że częstość występowania podwyższonego poziomu cukru we krwi wzrasta wraz z wiekiem badanych osób. Raport szwedzkich badaczy ukazał się w marcu br. na łamach Diabetes Care.

Rak piersi a tłuszcze w diecie

Inne duże badanie, przeprowadzone przez naukowców amerykańskich na populacji kobiet w wieku pomenopauzalnym (AARP Diet and Health Study), wykazało związek pomiędzy częstością występowania raka piersi a tłustą dietą. Istnienie statystycznie istotnej korelacji pomiędzy spożywaniem dużych ilości tłuszczów a ryzykiem rozwoju raka wykazywały już wcześniejsze badania eksperymentalne wykonywane na modelach zwierzęcych. Do tej pory brakowało jednak dużych badań epidemiologicznych prowadzonych na populacji ludzkiej, które mogłyby potwierdzić tę tezę.
Badacze z Narodowego Instytutu Raka zebrali dane na temat diety od 189 tys. kobiet w wieku 50-71 lat i przez cztery kolejne lata obserwowali ich stan zdrowia. U 3500 kobiet rozwinął się nowotwór. Badane kobiety podzielono na pięć grup w zależności od ilości spożywanych codziennie tłuszczów. Ilość ta wynosiła od 24 do 90 g/dzień, co stanowiło od 20,3 do 40,1 proc. całkowitego dziennego spożycia kalorycznego. Okazało się, że kobiety z grupy o 40-procentowym udziale tłuszczów w jadłospisie chorowały na raka piersi o 11 proc. częściej niż te z grupy 20-procentowego udziału tłuszczów w codziennej diecie.
Ryzyko raka nie zależało od tego, czy pacjentki spożywały głównie nasycone, czy nienasycone kwasy tłuszczowe. Wyniki nie zmieniły się, gdy do analizy włączono obciążający wywiad rodzinny, palenie papierosów, picie alkoholu oraz wskaźnik masy ciała BMI. Badacze zwrócili jednak uwagę na fakt, że kobiety odżywiające się tłusto częściej stosowały hormonalną terapię zastępczą niż uczestniczki badania wybierające produkty spożywcze z niską zawartością tłuszczu.
Komentujący wyniki tego badania naukowcy z Harwardzkiej Szkoły Zdrowia Publicznego przypomnieli, że w prewencji raka piersi bardzo istotne jest utrzymywanie prawidłowej masy ciała i kontrolowanie wielkości tkanki tłuszczowej.

Źródło: Diab. Care 2007, 30: 561-567; J. Nat. Cancer Inst. 2007, 99: 451-462 i 418-419.