Tirzepatyd - podwójny agonista receptorów GIP i GLP-1 w leczeniu cukrzycy typu 2

Wiąże się z nim duże nadzieje ze względu na to, że efektowi hipoglikemizującemu tirzepatydu towarzyszy redukcja masy ciała, pięciodniowy okres półtrwania umożliwia podawanie podskórne raz w tygodniu, a profil bezpieczeństwa jest korzystny. Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego są podobne do agonistów receptora GLP-1.

Badanie porównujące tirzepatyd z semaglutydem

W „New England Journal of Medicine” opublikowano wyniki badania Friasa i wsp. dotyczące skuteczności i bezpieczeństwa tirzepatydu w porównaniu z semaglutydem — selektywnym agonistą receptora GLP-1. W 40-tygodniowym badaniu fazy III losowo podzielono 1878 pacjentów z Ct2, u których nie uzyskano satysfakcjonującego efektu monoterapii metforminą, na cztery, niemal równoliczne grupy, w których pacjenci otrzymywali odpowiednio: tirzepatyd w dawce 5, 10 i 15 mg oraz semaglutyd w dawce 1 mg.

Na początku badania średnia wartość HbA1c wynosiła 8,28 proc., a średnia masa ciała 93,7 kg. Średnia zmiana wartości HbA1c w porównaniu do wartości początkowej dla wszystkich grup (5, 10, 15 mg tirzepatydu i 1 mg semaglutydu) wyniosła odpowiednio: -2,01, -2,24, -2,30 i -1,86 proc. W grupach tirzepatydu zaobserwowano większą niż w przypadku semaglutydu redukcję masy ciała — średnio o -7,6 kg, -9,3 kg i -11,2 kg odpowiednio dla 5, 10 i 15 mg tirzepatydu w porównaniu z -5,7 kg w przypadku semaglutydu.

Tirzepatyd i semaglutyd. Występowanie działań niepożądanych

Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego były podobne w grupach leczonych tirzepatydem i semaglutydem (nudności: 17-22 proc. i 18 proc.; biegunka: 13-16 proc. i 12 proc.; wymioty: 6-10 proc. i 8proc.). Spośród pacjentów, którzy przyjmowali tirzepatyd, hipoglikemię (glikemia poniżej 54 mg/dl) odnotowano u 0,2-1,7 proc. w porównaniu do 0,4 proc. osób, które otrzymywały semaglutyd. Poważne zdarzenia niepożądane dotyczyły 5-7proc. pacjentów, którzy otrzymywali tirzepatyd i u 3 proc. przyjmujących semaglutyd.

Podsumowując, w badaniu Friasa i wsp. tirzepatyd był skuteczniejszy niż semaglutyd w wyrównywaniu cukrzycy mierzonej odsetkiem HbA1c i redukcji masy ciała, przy porównywalnym profilu bezpieczeństwa.

Tirzepatyd w zestawieniu z insuliną glargine

W „Lancecie” Del Prato i wsp. opublikowali wyniki randomizowanego, równoległego, otwartego, wieloośrodkowego badania fazy III SURPASS-4. W 52-tygodniowym badaniu oceniano skuteczność i bezpieczeństwo tirzepatydu w porównaniu do insuliny glargine u 1995 chorych z Ct2 z dużym ryzykiem sercowo-naczyniowym, niewystarczająco kontrolowaną doustnymi lekami hipoglikemizującymi (kombinacją metforminy, sulfonylomocznika lub inhibitora SGLT-2). Początkowa wartość HbA1c wynosiła 
7,5-10,5 proc., BMI ≥25 kg/m2.

Uczestników losowo przydzielono (w stosunku 1:1:1:3) do następujących grup: tirzepatyd podskórnie raz w tygodniu w ilości 5, 10 lub 15 mg oraz insulina glargine (100 j./ml), miareczkowanych, w celu osiągnięcia glikemii na czczo poniżej 100 mg/dl.

Średnie zmniejszenie HbA1c po zastosowaniu tirzepatydu w dawce 10 i 15 mg było większe niż w przypadku glarginy (-2,43 i -2,58 proc.) odpowiednio, w porównaniu z -1,44 proc. glarginy. Pacjenci w grupach tirzepatydu zredukowali masę ciała o 7,0-11,7 kg, podczas gdy w grupie glarginy masa ciała zwiększyła się (1,9 kg).

Zaobserwowane działania niepożądane tirzepatydu

Złożony punkt końcowy układu sercowo-naczyniowego (zgon z przyczyn sercowo-naczyniowych, zawał mięśnia sercowego, udar, hospitalizacja z powodu niestabilnej dławicy piersiowej) wystąpił u podobnego odsetka pacjentów w dwóch grupach leczenia (5-6 proc.). Nudności (12-23 proc.), biegunka (13-22 proc.), zmniejszony apetyt (9-11 proc.) i wymioty (5-9 proc.) były częstsze w przypadku przyjmowania tirzepatydu niż glarginy (nudności 2 proc., biegunka 4 proc., zmniejszone łaknienie <1 proc. i wymioty 2 proc.).

Odsetek pacjentów z hipoglikemią był mniejszy w przypadku tirzepatydu (6-9 proc.) w porównaniu do 16 proc. w przypadku leczenia glarginą.

Podsumowując, u osób z cukrzycą typu 2, obarczonych zwiększonym ryzykiem sercowo-naczyniowym, tirzepatyd w porównaniu z insuliną glargine wykazywał większą i klinicznie istotną redukcję odsetka HbA1c, korzystny wpływ na masę ciała i mniejszą częstość występowania hipoglikemii.

Komentarz: Tirzepatyd wydaje się bardzo obiecującą alternatywą w terapii Ct2, zwłaszcza u osób z nadmiarem masy ciała, ze względu na wysoką skuteczność w redukcji HbA1c, przy dużej wygodzie podawania i korzystnym profilu bezpieczeństwa.

Piśmiennictwo:

1. Frías J.P., Davies M.J., Rosenstock J., et al.: Tirzepatide versus Semaglutide Once Weekly in Patients with Type 2 Diabetes. N. Engl. J. Med. 2021; 385:503.
2. Del Prato S., Kahn S.E., Pavo I., et al.: Tirzepatide versus insulin glargine in type 2 diabetes and increased cardiovascular risk (SURPASS-4): a randomised, open-label, parallel-group, multicentre, phase 3 trial. Lancet 2021; 398: 181.

PRZECZYTAJ TAKŻE: Sotagliflozyna w leczeniu chorych na cukrzycę typu 2: czy redukuje powikłania sercowo-naczyniowe? [BADANIA]