Składka przy kilku rodzajach działalności

Z pewnością większość urzędników Zakładu Ubezpieczeń Społecznych udzieliłaby na to pytanie zdecydowanej odpowiedzi twierdzącej, ponieważ tak właśnie odczytuje przepis art. 22 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (puz) w nowym brzmieniu, wprowadzonym od 27 września 2001 r. Mowa tam wyraźnie o tym, iż składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest odrębnie nie tylko z każdego tytułu objęcia ubezpieczeniem, ale i od każdego ze źródeł przychodów w ramach takiego samego tytułu. Jednak pomimo tak kategorycznie sformułowanych przepisów, kwestia odrębnego opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne od kilku rodzajów działalności gospodarczej prowadzonej przez jedną osobę nie wydaje się bynajmniej oczywista. Otóż w grę wchodzą tu również przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Społeczne kontra zdrowotne
W tym miejscu konieczne jest krótkie wyjaśnienie: piszę o kilku rodzajach działalności gospodarczej, ponieważ przepisy ubezpieczeniowe uznają wykonywanie wolnego zawodu za równoznaczne z prowadzeniem działalności gospodarczej. Więc nawet jeżeli lekarza prowadzącego prywatną praktykę nie uznaje się już za przedsiębiorcę, to i tak pełne zastosowanie w przedstawionym przypadku znajdzie art. 9 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, który stanowi, iż osoba prowadząca kilka rodzajów pozarolniczej działalności gospodarczej objęta jest obowiązkiem ubezpieczenia tylko z jednego, wybranego przez siebie rodzaju działalności. A przepisy ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym opierają się na przepisach ubezpieczeniowych.
Niejasne przepisy
Zgodnie z art. 8 pkt 1 ustawy o puz obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają wymienione osoby objęte ubezpieczeniem społecznym. Także dla ustalenia podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne stosuje się przepisy określające podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe (przypominam, że w przypadku działalności gospodarczej nie jest to przychód, lecz zadeklarowana kwota, nie niższa niż 60 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w poprzednim kwartale).
To powiązanie przepisów o ubezpieczeniu zdrowotnym z przepisami o ubezpieczeniu społecznym sprawia, że jak najbardziej uzasadnione mogą być wątpliwości dotyczące poszerzenia zakresu obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego w stosunku do zakresu objętego ubezpieczeniem społecznym. Niestety, przepisy w tej materii są na tyle niespójne, że trudno o ich jednoznaczną interpretację. Rozstrzyganie wątpliwości tego rodzaju pozostawić trzeba wymiarowi sprawiedliwości.


Podstawa prawna:
1) ustawa z 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. nr 28, poz. 153 ze zm.);
2) ustawa z 20 lipca 2001 r. o zmianie ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. nr 88, poz. 961);