Rezydent w czasie strajku

Prawo do strajku przysługuje im jako pracownikom, co od razu wyklucza udział w strajku tych lekarzy, którzy odbywają specjalizację poza umową o pracę, tzn. w ramach urlopu szkoleniowego, poszerzenia zajęć doktoranckich bądź umowy cywilnoprawnej. Poza tym trzeba pamiętać, że umowa o pracę, w ramach której odbywa się specjalizację, ma na celu przede wszystkim realizację programu specjalizacji. Dlatego z prawa do udziału w strajku można korzystać tylko w takim zakresie, w jakim nie będzie to miało wpływu na realizację szkolenia specjalizacyjnego. Wyjście poza ten zakres może doprowadzić do przerwania specjalizacji z winy lekarza.
Z uwagi na obowiązki związane z realizacją programu specjalizacji zalecam, aby decyzję o udziale w strajku podejmować każdorazowo w uzgodnieniu z kierownikiem specjalizacji. Do niego należy bowiem ustalanie, a więc i modyfikowanie szczegółowych planów odbywania specjalizacji, sprawowanie nadzoru nad ich wykonaniem oraz potwierdzenie odbycia szkolenia zgodnie z programem. Zaprzestanie wykonywania zadań szkoleniowych z powodu udziału w strajku, podjętego bez porozumienia z kierownikiem, może zakończyć się wystąpieniem przez niego do wojewódzkiego centrum zdrowia publicznego z wnioskiem o przerwanie szkolenia specjalizacyjnego. Wniosek ten, po zasięgnięciu opinii konsultanta wojewódzkiego i właściwej okręgowej izby lekarskiej, stanowi podstawę do wykreślenia lekarza z rejestru lekarzy odbywających specjalizację.
Lekarze kończący specjalizację powinni ponadto mieć na uwadze to, aby opóźnienia spowodowane strajkiem nie wykluczyły jej ukończenia w wyznaczonym terminie. Upłynięcie terminu uniemożliwia bowiem kontynuowanie specjalizacji i stanowi dla wojewódzkiego centrum wystarczającą podstawę do skreślenia lekarza z rejestru. W tym kontekście istotna może okazać się możliwość przedłużenia okresu specjalizacji. Podlega ona szczególnym ograniczeniom na rezydenturze, ponieważ przedłużenie jej dopuszczalne jest tylko i wyłącznie w przypadkach, które zostały wyraźnie wymienione w przepisach o specjalizacji. Należą do nich: niezdolność do pracy, urlop bezpłatny, zwolnienia i przerwy w pracy związane z okresem ciąży i macierzyństwa, urlop wychowawczy oraz okres oczekiwania na miejsce szkoleniowe. Nie ma wśród nich możliwości przedłużenia rezydentury z powodu strajku w zakładzie. Trzeba więc wspólnie z kierownikiem specjalizacji ocenić, czy udział w strajku nie uniemożliwi lekarzowi ukończenia specjalizacji w terminie. Gdyby takie zagrożenie istniało, lekarz powinien powstrzymać się od udziału w strajku.
Może też zdarzyć się i tak, że strajk prowadzony bez udziału lekarza uniemożliwi mu ukończenie specjalizacji w terminie. Lekarz zagrożony takim biegiem wypadków powinien podjąć działania, które dadzą mu możliwość przedłużenia okresu rezydentury. Z restrykcyjnych przepisów o specjalizacji wynika, że wyjścia są dwa: wystąpić o urlop bezpłatny do czasu wygaśnięcia strajku albo rozwiązać umowę i udać się po skierowanie do innej jednostki. W pierwszym przypadku okres rezydentury przedłuży się o czas urlopu, który nie może przekraczać 3 miesięcy. Utratę wynagrodzenia rekompensuje tu brak tych wszystkich problemów i niedogodności, jakie wiążą się ze zmianą jednostki szkolącej. W drugim przypadku chodzi o skorzystanie z możliwości przeniesienia specjalizacji do innej jednostki, możliwości, jaka pojawia się zawsze wtedy, gdy macierzysta jednostka szkoląca przestaje spełniać warunki określone w przepisach, przez co nie jest w stanie zapewnić realizacji programu specjalizacji. Skorzystanie z tego wyjścia pozwoliłoby przedłużyć okres rezydentury o czas oczekiwania na miejsce szkoleniowe, pod warunkiem rozwiązania umowy z jednostką macierzystą. Wydaje się, że czas oczekiwania należy liczyć od dnia zgłoszenia się do wojewódzkiego centrum po skierowanie do nowej jednostki.

Podstawa prawna:
§ 14 ust. 1 i 2, § 17 ust. 3 i 5, §22 ust. 8, § 26 ust. 1 i 3, § 28 ust. 1 pkt 5 i 6 oraz ust. 3 pkt 2 i 3 rozporządzenia ministra zdrowia z dnia 20 października 2005 r. w sprawie specjalizacji lekarzy i lekarzy dentystów (Dz. U. nr 213, poz. 1779).