Recepty pro auctore i pro familia

Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty zezwala lekarzowi na ordynowanie środków farmaceutycznych i materiałów medycznych, czyli produktów leczniczych i wyrobów medycznych, dopuszczonych do obrotu w Polsce lub za granicą. Zaznacza przy tym, iż wystawianie recept osobom uprawnionym do bezpłatnego zaopatrzenia w leki wymaga zachowania zasad określonych przez ustawę o świadczeniach opieki zdrowotnej. Nie wprowadza żadnych innych ograniczeń dotyczących osób, dla których wystawia się recepty. Oznacza to, iż wystawianie recept dla siebie samego i swoich krewnych jest dozwolone, także w zakresie leków refundowanych.

Rozporządzenie ministra zdrowia

Teza ta znajduje pełne potwierdzenie w treści rozporządzenia o receptach lekarskich. Przepisy, które określają zasady wystawiania recept refundowanych, zawierają specjalne unormowania dla recept pro auctore i pro familia. Po pierwsze, określają krąg osób, dla których takie recepty mogą być wystawiane. Są nimi: lekarz (auctor), jego małżonek, zstępni lub wstępni lekarza w linii prostej oraz jego rodzeństwo (familia). Zstępnymi lekarza w linii prostej są jego potomkowie: dzieci, wnukowie, prawnukowie itd., a wstępnymi - jego przodkowie: rodzice, dziadkowie, pradziadkowie itd. Warto w tym miejscu podkreślić, że zstępnymi lekarza nie są dzieci jego małżonka, a wstępnymi - rodzice małżonka, czyli teściowie.

Po drugie, każda recepta wystawiona dla ww. osób powinna zawierać dodatkową adnotację "pro auctore" lub "pro familia" w części przeznaczonej na wpisanie danych pacjenta. Po trzecie, na recepcie wystawianej pro auctore dane pacjenta nie muszą zawierać imienia i nazwiska oraz innych elementów, które są umieszczone na pieczątce lekarza.

Umowa z NFZ

Do wystawiania recept refundowanych uprawnieni są lekarze ubezpieczenia zdrowotnego oraz lekarze, którzy zawarli w tym zakresie odpowiednią umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia. W ich przypadku upoważnienie do wystawiania recept refundowanych opiera się na kontrakcie. Pozostali lekarze muszą zawrzeć oddzielną umowę, w której fundusz upoważni ich do wystawiania tych recept.

W celu zawarcia takiej umowy lekarz powinien wystąpić z wnioskiem do dyrektora wojewódzkiego oddziału NFZ. We wniosku tym powinien wskazać formę wykonywania zawodu, w ramach której zamierza wystawiać recepty refundowane. Może nią być indywidualna, indywidualna specjalistyczna lub grupowa praktyka lekarska albo zakład opieki zdrowotnej. Można również wskazać, iż zamiarem lekarza jest wystawianie recept pro auctore i pro familia. Na podstawie tego wniosku fundusz zawiera z lekarzem umowę o upoważnieniu do wystawiania recept refundowanych.

Możliwość wystawiania recept pro auctore i pro familia nie dotyczy wyłącznie tych lekarzy, którzy nie wykonują zawodu z powodu przejścia na emeryturę itp. Mogą z niej korzystać także lekarze aktywni zawodowo w celu wystawiania recept poza kontraktem. Muszą jednak pamiętać o tym, że inaczej wystawia się recepty w ramach kontraktu, a inaczej poza kontraktem. Jeżeli recepta pro auctore lub pro familia wystawiana jest w ramach kontraktu, to w rubryce przeznaczonej na dane świadczeniodawcy wpisuje się dane zakładu opieki zdrowotnej lub prywatnej praktyki oraz ich identyfikator, stanowiący dziewięć pierwszych cyfr numeru REGON.
Jeżeli recepta wystawiana jest poza kontraktem, np. w domu lekarza, to jako dane świadczeniodawcy należy podać dane lekarza oraz dziewięciocyfrowy numer umowy upoważniającej do wystawiania recept.

Warto pamiętać, iż adnotacje o wszelkich przepisanych lekach lub wyrobach medycznych powinny znaleźć się w dokumentacji medycznej pacjenta. Dotyczy to również leków lub wyrobów przepisanych pro auctore lub pro familia. Kontrola ordynacji lekarskiej obejmuje nie tylko prawidłowość i zasadność wystawiania recept, ale również zgodność danych umieszczonych na receptach z dokumentacją medyczną pacjenta.

Podstawa prawna:
1) art. 45 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty;
2) art. 5 pkt 14 i art. 34 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych;
3) § 3 ust. 3 i § 4 rozporządzenia ministra zdrowia z 17 maja 2007 r. w sprawie recept lekarskich (Dz.U. nr 97, poz. 646 ze zm.);
4) § 9 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia ministra zdrowia z 30 lipca 2001 r. w sprawie rodzajów indywidualnej dokumentacji medycznej (Dz.U. nr 83, poz. 903);
5) zarządzenie 43/2007/DGL prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z 4 lipca 2007 r. w sprawie wzoru umowy na wystawianie recept na leki i wyroby medyczne objęte refundacją (Biuletyn Informacji Publicznej NFZ).