Probiotyki wciąż wyzwaniem dla naukowców

Prof. dr hab. Piotr B. Heczko, przewodniczący europejskiej konferencji na temat probiotyków i ich zastosowania twierdzi, że probiotyki można z pewnością stosować w przypadku biegunek, szczególnie powodowanych u dzieci przez rotawirusy. Takie działanie udowodniono już w przypadku dwóch szczepów zagranicznych i jednego szczepu w Polsce. "Probiotyki są też skuteczne w leczeniu stanów zapalnych układu moczowo-płciowego u kobiet. W Japonii probiotyk wykorzystuje się do hamowania rozwoju raka pęcherza - wylicza prof. P. Heczko. - Wydaje się, że w niektórych schorzeniach przewlekłych, takich jak na przykład przewlekłe nieswoiste zapalenie jelit, probiotyki również mogą znacząco pomagać. Moim zdaniem, stosunkowo dobrze udowodniono ich działanie w przypadku alergii u niemowląt, jednak pod warunkiem, że podaje się je zarówno matce w ciąży, jak i dziecku w okresie pierwszego roku życia". Entuzjaści twierdzą, że dzięki stosowaniu probiotycznych szczepów bakterii można będzie poprawić komfort życia pacjentów w większości przypadków alergii. Są też prowadzone badania nad wykorzystaniem probiotyków w walce z Helicobacter pylori i bardzo wiele innych projektów, choćby dotyczących profilaktyki cukrzycy czy chorób układu krążenia, a nawet próchnicy zębów.
Na polskim rynku obecne są na razie dwa leki probiotyczne: Lakcid i Lakcid L oraz Lactovaginal (Biomed Kraków i Biomed Lublin).
Leki probiotyczne uważane są za bezpieczne, choć lekarze nie ukrywają, że w szczególnych przypadkach może dojść do niepożądanego i niebezpiecznego przeniknięcia bakterii do całego ustroju. Zdarza się to jednak niezmiernie rzadko i jest na to recepta - antybiotyki.
Probiotyki są na razie rozpoznawane na świecie głównie jako środek do poprawy jakości życia, stymulujący układ odpornościowy. W Europie najczęściej sięgają po nie Skandynawowie i Włosi. Bardzo prężnie rozwija się rynek probiotyków w Japonii.
"W przeciwieństwie na przykład do Polski, gdzie produkty fermentacji, specyficzne przetwory mleczne są znane od lat, w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie nie ma żadnych takich tradycji. Walka o wprowadzenie probiotyków na rynek jest więc bardzo ciężka. Chyba powinien się zmienić system kształcenia lekarzy. Od czasu wprowadzenia leków, zwłaszcza antybiotyków, czekamy na wystąpienie choroby, następnie ją leczymy. Nie ma zbyt dużej świadomości działania substancji odżywczych na organizm. Podział na żywność i leki jest w Ameryce bardzo ostry. Ale rosnące zainteresowanie społeczne tą formą jeśli nie leczenia, to przynajmniej poprawy stanu zdrowia, może ułatwić nam zadanie" - powiedział podczas konferencji prof. Gregor Reid z Kanady, sekretarz ISAPP (International Scientific Association for Probiotics i Prebiotics).
Naukowcy z całego świata podkreślali w Krakowie przede wszystkim profilaktyczne działanie probiotyków. Wszyscy są zgodni, że warto zwiększać wysiłek badawczy. Choć nie ma i nie będzie jednego szczepu bakterii pomocnego w profilaktyce lub leczeniu każdego schorzenia, specyficzne właściwości każdego ze szczepów mogą być znacznie większe od już znanych.
"Na razie opieramy się głównie na przekonaniach. Na udowodnienie, iż probiotyki pomagają na przykład w zapobieganiu chorobom nowotworowym, potrzeba przynajmniej 20 lat. Ale wszystko przed nami" - stwierdził prof. G. Reid.