Pracodawca ma prawo wysłać pracownika na zaległy urlop

Normujący tę kwestię przepis art. 168 Kodeksu pracy nakazuje kategorycznie udzielić urlopu niewykorzystanego zgodnie z planem urlopów do końca pierwszego kwartału następnego roku kalendarzowego.
Ani w tym przepisie, ani w pozostałych przepisach urlopowych nie ma mowy o uzgadnianiu terminu urlopu z pracownikiem. Przepis art. 163 § 1 nakazuje pracodawcy jedynie wziąć pod uwagę wnioski pracowników tylko przy ustalaniu planu urlopów. Gdyby nawet przyjąć, że również przy udzielaniu urlopów poza planem należy brać od uwagę wnioski pracowników, to przecież i tak nie oznacza to obowiązku uzgodnienia terminu. Ostateczna decyzja zawsze będzie należała do pracodawcy. To on ustala organizację pracy i dba o zapewnienie jej normalnego toku.
Urlop z wyprzedzeniem
Zgoda pracownika nie jest zatem niezbędna do udzielenia mu urlopu w określonym terminie. Ma on za to prawo wiedzieć o terminie urlopu z odpowiednim wyprzedzeniem. Pracodawcy nie wolno wysyłać pracownika na urlop z dnia na dzień ani wyznaczać terminów urlopów na bieżąco, ponieważ o terminach urlopów rozstrzygać powinien z góry znany plan urlopów. Plan ten ustala pracodawca, biorąc pod uwagę wnioski pracowników, w uzgodnieniu z zakładową organizacją związkową. Bez zgody związków zawodowych plan nie może być ustalony, a ustalenie go jest obowiązkiem pracodawcy. W tym miejscu musi więc dojść do porozumienia. Gdy nie ma organizacji związkowej, pracodawca ustala plan samodzielnie.
Raz podany do wiadomości plan urlopów wiąże pracodawcę tak samo jak pracowników i nie wolno go zmieniać. Tylko w razie zajścia szczególnych, nieprzewidzianych potrzeb, jeżeli nieobecność pracownika spowodowałaby poważne zakłócenia toku pracy, pracodawca może przesunąć ustalony termin urlopu. Może to także uczynić na wniosek pracownika, umotywowany ważnymi przyczynami. Tylko w takich wypadkach, jak również z powodu choroby, przeszkolenia wojskowego i urlopu macierzyńskiego, może dojść do sytuacji, że pracodawca udziela urlopu poza planem i w terminie przez siebie wyznaczonym.
Żądania pracownika
Prawo pracownika do niewykorzystanego urlopu rzeczywiście wygasa dopiero z upływem trzech lat. Ale nie jest to argument przemawiający za tym, by pracodawca odstąpił od udzielenia mu urlopu najpóźniej do końca pierwszego kwartału następnego roku kalendarzowego. Udzielenie urlopu w terminie przekraczającym ostateczny termin wyznaczony przez Kodeks pracy stanowi wykroczenie przeciwko prawom pracownika i grozi pracodawcy grzywną. Po upływie tego terminu pracownik może domagać się udzielenia zaległego urlopu także przed sądem pracy.