Jak prawidłowo księgować środki pozyskane z UE

Poprzednia ustawa o finansach publicznych stanowiła, że wydatki budżetu państwa przeznaczone na realizację programów, projektów i zadań finansowanych z udziałem środków pochodzących z funduszy unijnych są dotacjami. Traktowała więc środki unijne na równi ze środkami pochodzącymi z budżetu państwa. Nowa ustawa, która obowiązuje od 1 stycznia 2010 r., ograniczyła pojęcie dotacji do krajowych środków budżetowych przeznaczonych na współfinansowanie realizacji programów finansowanych z udziałem środków unijnych. Same środki unijne nie stanowią dotacji, lecz przekazywane są jako płatności w ramach realizacji tych programów. Powoduje to zmianę sposobu księgowania środków unijnych przez SP ZOZ-y.

Zgodnie z ustawą o zakładach opieki zdrowotnej, dotacje z budżetu państwa przekazane na remonty, inwestycje, w tym zakup aparatury i sprzętu medycznego, powiększają fundusz założycielski SP ZOZ-u. Takie rozwiązanie powiększało pasywa zakładu i uniemożliwiało rozliczanie dotacji jako przychodów.

Przekwalifikowanie środków unijnych na płatności sprawia, że nie wlicza się ich do funduszu założycielskiego. Jako środki pieniężne otrzymane na sfinansowanie nabycia lub wytworzenia środków trwałych, w tym także środków trwałych w budowie, oraz prac rozwojowych powinny być zaliczane do rozliczeń międzyokresowych przychodów. Zwiększają wtedy stopniowo pozostałe przychody operacyjne SP ZOZ-u, równolegle do odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych od środków trwałych lub kosztów prac rozwojowych, które zostały z nich sfinansowane. Środki unijne otrzymane na inne cele zalicza się do pozostałych przychodów operacyjnych. W obu przypadkach generowane są przychody. Tym sposobem rozliczanie środków unijnych przestało zaniżać wyniki finansowe SP ZOZ-ów.

Powyższe zmiany znalazły potwierdzenie w komunikacie wydanym przez Ministerstwo Zdrowia. Podkreśla się w nim, że decydujące znaczenie dla sposobu księgowania środków unijnych ma data ich przekazania. Te, które zostały przekazane do końca 2009 r., należy traktować jako dotację rozwojową i doliczać do funduszu założycielskiego. Tylko środki przekazane po wejściu w życie nowej ustawy o finansach publicznych mogą być księgowane na nowych zasadach.

PODSTAWA PRAWNA
1) art. 106 ust. 2 pkt 3a i art. 202 ust. 2 pkt 2 ustawy z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 249, poz. 2104 ze zm.);
2) art. 126, 127 ust. 2 pkt 5, art. 185 i 186 pkt 2 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 157, poz. 1240 ze zm.);
3) art. 57 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej;
4) art. 3 ust. 1 pkt 32 lit. h i art. 41 ust. 1 pkt 2 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jedn. Dz. U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 ze zm.).