Ekspert: zapisy DNUR nie wzmacniają wystarczająco krajowej produkcji

Prace legislacyjne nad dużą nowelizacją ustawy refundacyjnej nie ustają. Wczoraj 11 lipca obradowali nad nią posłowie na posiedzeniu plenarnym. Do ustawy zgłoszono poprawki, zatem dziś 12 lipca ponownie trafi ona na posiedzenie Komisji Zdrowia.

PRZECZYTAJ TAKŻE: Nowelizacja ustawy refundacyjnej wraca do komisji. Jakie poprawki zgłoszono?

Tempo prac nad DNUR zawrotnie szybkie, gdzie czas na konsultacje?

Jak przyznaje Kacper Olejniczak, ekspert Konfederacji Lewiatan ds. ochrony zdrowia, duża nowelizacja ustawy refundacyjnej to bez wątpienia regulacja, na którą od dawna czeka środowisko farmaceutów, przedsiębiorców oraz szeroko pojęta branża farmaceutyczna.

– Proces legislacyjna trwa od dwóch lat i na początku w mojej ocenie brakowało w jego przebiegu konstruktywnego dialogu. Efektem tego była bardzo duża liczba uwag zgłoszonych do ustawy, w tym także tych autorstwa Konfederacji Lewiatan. Dopiero ostatnie tygodnie przyniosły znaczące przyspieszenie tempa prac legislacyjnych. W siedzibie MZ odbyło się wówczas kilka spotkań uzgodnieniowych ze środowiskiem, problem jednak w tym, że już na etapie zaawansowanych prac rządowych do DNUR wprowadzono, bez konsultacji ze środowiskiem, zapisy dotyczące wielu istotnych kwestii z perspektywy branży. Faktycznie więc resort rozmawia z branżą, ale proces legislacyjny obecnie postępuje tak dynamicznie, że wyklucza to często merytoryczne konsultacje społeczne. Dobrym przykładem są zapisy dotyczące refundacji leków OTC - mówi.

Kształtem DNUR z pewnością jest usatysfakcjonowane środowisko aptekarskie i to skupione wokół NIA, natomiast jeśli chodzi krajowych producentów leków oraz całość branży produkcyjnej, zrzeszonych w Konfederacji Lewiatan, ocena regulacji jest mniej entuzjastyczna.

– Naszym głównym postulatem było wzmocnienie krajowej produkcji leków jako gwarancji bezpieczeństwa lekowego polskich pacjentów, co przeciwdziałałoby także ekspansji azjatyckich producentów w Europie, dziś konkurujących przede wszystkim niższymi kosztami produkcji. Moim zdaniem zapisy, które znalazły się w DNUR, choć stanowią pewną próbę wzmocnienia krajowej branży, nie idą w tym kierunku wystarczająco daleko, by ich wprowadzenie realnie zmieniło sytuację. Pozytywnie oceniam zapisy mówiące o wydłużeniu decyzji refundacyjnych dla leków produkowanych w Polsce, ale może to nie wystarczyć. W DNUR zabrakło wyraźnego systemowego i finansowego wzmocnienia krajowych producentów - podkreśla ekspert Konfederacji Lewiatan.

Dwie niespodzianki dla branży farmaceutycznej i aptecznej: refundacja OTC i “dokręcenie” AdA

Jak mówi Olejniczak, z dużym zaskoczeniem przyjęto zapisy dotyczące refundacji leków OTC. Ekspert zaznacza przy tym, że wspomniany artykuł pojawił się w DNUR już na etapie procedowania ustawy na Radzie Ministrów, co wykluczyło możliwość konsultacji np. w ramach Rady Dialogu Społecznego.

– Rynkiem leków OTC rządzi konkurencja, objęcie refundacją części produktów sprawi, że ich ceny znacząco spadną, przez co zaczną one „wypierać” z rynku pozostałe leki z tej kategorii. Może to prowadzić do monopolizacji rynku przez producentów oferujących najtańszy produkt, np. producentów azjatyckich. W efekcie pogorszą się możliwości konkurencyjne krajowej branży. Być może bardziej zasadne byłoby objęcie szerzej refundacją leków Rx, to zwykle droższe preparaty – pacjenci bardziej by na tym skorzystali - ocenia.

Jak podkreśla, zapisy projektu wzmacniają pozycję rynku hurtowego. Przepisy nakładają dodatkowe obowiązki na producentów leków objętych refundacją, zobowiązując ich do dostarczania leków deficytowych w równych częściach do 10 największych hurtowni.

– To kolejny zapis, który został dodany do DNUR na końcowym etapie prac legislacyjnych, a więc nie był szeroko konsultowany. W mojej ocenie narusza on prawo do uczciwej konkurencji, ponieważ ustawia 10 wybranych hurtowni na dominującej pozycji. Jeśli zapis wejdzie w życie w tym kształcie hurtownie uzyskają narzędzia do narzucania producentom warunki kupna leków oraz warunki współpracy: nie tylko branży produkcyjnej, ale być może także aptekom - ocenia.

Procedowanie DNUR to nie jedyna niespodzianka jaka czekała na branżę apteczną i farmaceutyczną. 11 lipca podczas posiedzenia połączonych Komisji Finansów Publicznych oraz Gospodarki, do rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o gwarantowanych przez Skarb Państwa ubezpieczeniach eksportowych oraz niektórych innych ustaw doszło do przegłosowania zgłoszonej przez posła Adama Gawędę. Za poprawką opowiedział się Waldemar Buda, minister Rozwoju i Cyfryzacji. Poprawka nowelizuje Prawo farmaceutyczne, doszczelniając regulacje z 2017, określane jako Apteka dla Aptekarza.

– Uważam to za działanie skandaliczne. Podczas gdy na sali plenarnej posłowie debatują nad ustawą refundacyjną, tylnymi drzwiami nowelizuje się Prawo farmaceutyczne poprzez zmiany w ustawie z zupełnie innego, nie związanego z ochroną zdrowia obszaru. Prowadzenie procesu legislacyjnego w taki sposób nie wzbudza zaufania do instytucji państwowych, a to może prowadzić do obniżenia poziomu inwestycji w Polsce. Co więcej, przepisy tak istotnie ingerujące w działanie rynku powinny szeroko konsultowane z uwzględnieniem stanowisk wszystkich zainteresowanych środowisk - podkreśla Kacper Olejniczak, ekspert Konfederacji Lewiatan ds. ochrony zdrowia.

PRZECZYTAJ TAKŻE: Witkowski: aptekarstwo indywidualne może nie wytrzymać procederu przejmowania aptek