Czerwone światło dla fałszywych medyków

Na początku lutego pomorska policja zatrzymała dwóch mężczyzn, którzy na Kaszubach otworzyli gabinety ze specjalistycznym sprzętem i wykonywali badania wzroku. Na miejscu wypisywali recepty i na ich podstawie sprzedawali okulary. Żaden z nich nie jest lekarzem. ?Za udzielanie świadczeń zdrowotnych bez odpowiednich uprawnień w celu osiągnięcia korzyści majątkowej grozi im do 1 roku więzienia" - mówi Gabriela Sikora, rzecznik pomorskiej policji.
Zawody w ochronie zdrowia
Zatrzymani mężczyźni kwalifikacji medycznych nie mieli. Są jednak zawody, także pokrewne medycynie, których wykonywanie nie jest obwarowane szczegółowymi przepisami. ?Gabinet psychoterapeutyczny może obecnie otworzyć każdy, bo jest to traktowane jak działalność gospodarcza. Nie trzeba legitymować się żadnymi dodatkowymi dokumentami" - mówi dr Małgorzata Toeplitz-Winiewska, przewodnicząca Polskiego Towarzystwa Psychologicznego.
Dlatego, jej zdaniem, bardzo dobrze się stało, że psychoterapeuta został wymieniony w wykazie dołączonym do projektu ustawy o zawodach wykonywanych w ochronie zdrowia. ?Zostało jasno określone, że oprócz studiów, trzeba mieć odpowiednie przeszkolenie zakończone uzyskaniem certyfikatu" - uważa M. Toeplitz-Winiewska.
W wykazie 28 zawodów wykonywanych w ochronie zdrowia (pełna lista w ramce obok) znalazł się również logopeda, do tej pory postrzegany bardziej jako pracownik oświaty niż medycyny. ?Dobrze, że to się zmieniło - uważa dr Michał Bitniok, przewodniczący Polskiego Związku Logopedów. - Ten zawód tak samo kwalifikowany jest na Zachodzie. Co prawda, resort wykluczył ze spisu specjalizacje tego zawodu, jak neurologopedia i surdologopedia, ale i tak jest dobrze. Logopedzi, a według naszych szacunków jest to ponad 3 tys. osób w Polsce, pracują przecież nie tylko w placówkach oświatowych, ale także w służbie zdrowia".
Uregulowanie rejestracji
Projekt ustawy, oprócz listy zawodów, określa także kwalifikacje niezbędne do ich wykonywania oraz zakres przysługujących uprawnień zawodowych. Zapisano tu m.in. obowiązek wykonywania zawodu zgodnie z aktualną wiedzą medyczną i techniczną, ze szczególną starannością oraz z poszanowaniem intymności i godności osobistej pacjenta. W razie nienależytego lub nierzetelnego przestrzegania obowiązków, określone zostały zasady odpowiedzialności zawodowej i cywilnej. Osoby, które chcą wykonywać wymienione zawody, będą musiały uzyskać wpis do rejestru prowadzonego przez właściwego im wojewodę. Centralny rejestr prowadzić będzie minister zdrowia.
Zdaniem twórców projektu, ustawa pozwoli wykluczyć z rynku osoby nie mające przygotowania zawodowego, co zapewni większe bezpieczeństwo pacjentom. Jednocześnie, ponieważ zawiera zapisy normujące wykonywanie tych zawodów przez obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej, ochroni rynek przed niekontrolowanym napływem cudzoziemców, którzy nie spełniają kryteriów. Z drugiej strony, zapisy ustawy są podstawą traktowania ujętych w niej zawodów jako w pełni uregulowane, co daje osobom wykonującym je możliwość starania się o uznanie ich kwalifikacji w państwach UE.
Zgodnie z zapisami, od czasu wejścia w życie ustawy osoby obecnie wykonujące wymienione zawody będą miały 2 lata na uzyskanie wpisu do rejestru i 10 lat na uzupełnienie wykształcenia. Trudno określić, od kiedy nowe przepisy miałyby obowiązywać, bo projektu nie zatwierdziła jeszcze Rada Ministrów. Dopiero po akceptacji rządu i skierowaniu projektu do Sejmu, można będzie podać realne terminy.

Kwalifikowane zawody
W załączniku do projektu ustawy o zawodach wykonywanych w ochronie zdrowia wymienione zostały następujące profesje:
asystentka dentystyczna, dietetyk, fizjoterapeuta, higienistka dentystyczna i szkolna, instruktor higieny i terapii uzależnień, kosmetolog, logopeda, masażysta, opiekunka dziecięca, optometrysta, optyk okularowy i refrakcjonista, ortoptysta, perfuzjonista, protetyk słuchu, psychoterapeuta, ratownik medyczny, specjalista terapii uzależnień i zdrowia publicznego, technicy: analityki medycznej, dentystyczny, elektroniki medycznej, elektroradiolog, farmaceutyczny, ortopedyczny oraz terapeuta zajęciowy.