Dysfagia bardzo częsta w pacjentów z chorobą Parkinsona

Początkowo pacjenci doświadczają niewielkich braków żywieniowych, jednak problem nasila się wraz z postępem choroby. U ośmiu na dziesięciu pacjentów z chorobą Parkinsona pojawia się dysfagia, czyli kłopoty z przełykaniem. Wielu chorych, ich opiekunów, a nawet osoby z personelu medycznego nie są świadomi tej dysfunkcji, nie znają jej objawów. 

Dysfagia to nie tylko jedna z głównych przyczyn niedożywienia i odwodnienia, może też prowadzić do zakrztuszenia, a nawet zachłystowego zapalenia płuc, które stanowi zagrożenie dla zdrowia i życia. Dysfagia wiąże się z koniecznością modyfikowania konsystencji posiłków i podawaniem ich w formie półpłynnej lub w postaci papki. W takiej sytuacji warto stosować wsparcie żywieniowe, np. zagęszczacze oparte na składnikach ułatwiających bezpieczne połykanie, co zwiększa kontrolę nad przyjmowaniem posiłków.

Dieta chorych przyjmujących lewodopę – ważna mniejsza ilość białka

Dieta chorych na parkinsona, przyjmujących lewodopę, powinna być szczególnie kontrolowana. Aminokwasy zawarte w białkach wpływają na obniżenie wchłaniania leku. Należy zwrócić uwagę, by ilość białka była ograniczona do 0,8 g/kg masy ciała i aby posiłki z jego zawartością przyjmowane były zgodnie z zaleceniami lekarskimi, w odpowiednim przedziale czasowym od zażycia lewodopy. Pomocne w takich sytuacjach mogą być specjalistyczne preparaty odżywcze o zmniejszonej zawartości białka (w porównaniu do produktów Nutridrink standard), które dzięki wysokiej kaloryczności i zawartości składników odżywczych mogą stanowić istotne wsparcie żywieniowe dla osób z chorobą Parkinsona.

W fazie otępiennej tej choroby pacjenci często nie są w stanie jeść w ogóle albo ich żywienie jest bardzo utrudnione.

Nieprawidłowy stan odżywienia pogarsza codzienne funkcjonowanie chorego oraz jednocześnie ogranicza skuteczność stosowanego leczenia. Długotrwałe niedożywienie prowadzi do istotnych zmian w organizmie oraz upośledzenia funkcji kluczowych narządów. Dochodzi do zaburzeń odporności, czego następstwem jest większa liczba zakażeń stanowiących potencjalne zagrożenie dla zdrowia i życia. Dla pacjentów z chorobą Parkinsona każda infekcja może wiązać się z pogorszeniem zespołu neurologicznego. 

Wsparciem żywieniowym w przypadku pacjentów z chorobą Parkinsona są preparaty do żywienia medycznego ze zmniejszoną zawartością białka, ale dużą kalorycznością oraz tzw. zagęszczacze, które pozwalają zmienić konsystencję pokarmów i sprawdzają się w przypadku dysfagii.

Eksperci zgodnie podkreślają, że leczenie żywieniowe powinno być integralną częścią terapii. Każdego chorego należy ocenić pod kątem stanu odżywienia i zapotrzebowania na wszystkie niezbędne substancje odżywcze. W razie potrzeby wprowadza się do diety specjalistyczne preparaty odżywcze, typu Nutridrink, które dostarczają w niewielkiej objętości skoncentrowaną ilość kalorii i niezbędnych składników odżywczych.

Najbardziej fizjologiczną i najwygodniejszą metodą żywienia chorego jest podawanie pokarmu drogą przewodu pokarmowego (żywienie doustne/dojelitowe). Dopiero w ostateczności, gdy występuje niewydolność przewodu pokarmowego, należy zastosować żywienie pozajelitowe (dożylne).

Jak zminimalizować ryzyko zaparć u chorych na parkinsona

Zażywanie lewodopy zwiększa zapotrzebowanie organizmu na witaminy z grupy B, przede wszystkim B6, B12, PP i kwas foliowy. Pacjentom zaleca się więc częste spożywanie ciemnego pieczywa, grubych kasz, warzyw, nasion, jajek i przetworów mlecznych. Osobom z chorobą Parkinsona dość często dokuczają zaparcia. Aby zminimalizować ich ryzyko, należy uwzględnić w diecie chorego dużo błonnika. Trzeba także pamiętać o podaży odpowiedniej ilość płynów – sześć-osiem szklanek dziennie. W razie występujących trudności z połykaniem oraz rekomendacji lekarza, neurologopedy lub dietetyka należy zagęścić podawane płyny do bezpiecznej dla chorego konsystencji. Ważne jest również zmniejszenie spożycia produktów spowalniających pasaż jelitowy, np. bananów, białego ryżu, mąki ziemniaczanej.

Dobrze wiedzieć, jak radzić sobie z chorobą w codziennym życiu

Ewa Dobrowolska, Mazowieckie Stowarzyszenie Osób z chorobą Parkinsona:

Choroba Parkinsona staje się coraz powszechniejsza. Dlatego tak ważne jest pogłębianie o niej wiedzy nie tylko przez chorego, ale też przez jego najbliższych. Oczywiście, ważne jest poznanie jej objawów i sposobów leczenia, ale bardzo potrzebna jest też znajomość sposobów i metod radzenia sobie z tym schorzeniem w codziennym życiu. Jednym z praktycznych sposobów jest stosowanie żywienia medycznego, które może poprawić stan odżywienia organizmu oraz pozytywnie wpłynąć na jakość życia chorych i ich opiekunów.