Ważne odkrycie w dziedzinie badania leków

Jednym z głównych elementów oceny bezpieczeństwa potencjalnego leku jest sprawdzenie jego toksyczności względem wątroby. Narząd ten, który odpowiada m.in. za neutralizację toksyn, zwykle jako pierwszy jest uszkadzany przez szkodliwe substancje.

Niestety specjaliści testujący leki nie mieli dotąd łatwego zadania, ponieważ dostęp do ludzkich komórek wątroby, izolowanych z organów dawców był mocno ograniczony. Rozwiązaniem mogłaby być hodowla hepatocytów z komórek macierzystych, lecz brakowało odpowiedniej metody.

"Podczas gdy różne grupy zdołały wyhodować komórki wątroby przed nami, wykazywały one niewielką funkcjonalną aktywność i nie mogły być stosowane w badaniach leków." - tłumaczy jeden z autorów nowej pracy prof. Yaakov Nahmias.

Kluczem do sukcesu badaczy z Izraela okazały się mieszkające w jelitach bakterie a konkretnie produkowane przez nie witamina K i kwasy żółciowe. Na pomysł o ich wykorzystaniu prof. Nahmiais wpadł przyglądając się nowo narodzonej dziewczynce.

"Przyglądałem się, jak je tuż po urodzeniu i zrozumiałem, że to pierwszy moment, w którym jej wątroba zacznie pracować. Nikt wcześniej nie pomyślał o tym, aby naśladować ten moment ludzkiego rozwoju, więc dokładnie to zrobiliśmy." - opowiada uczony.

To był przełom. Komórki uzyskane z embrionalnych komórek macierzystych oraz ze zmienionych genetycznie komórek skóry pozwoliły sprawdzić szkodliwość kilkunastu leków z 97 proc. dokładnością.

"Metoda ta daje nam dostęp do nieograniczonej ilości funkcjonalnych komórek wątroby i może diametralnie zmienić naszą zdolność do przewidywania toksyczności leków." - mówi prof. Oren Shibolet z Centrum Medycznego Tel Awiw, który nie brał udziału w badaniach.

Odkrycie ma też znaczenie dla dzieci przychodzących na świat przez cesarskie cięcie. Taka metoda porodu wiąże się bowiem z ograniczonym zasiedleniem ich jelit przez potrzebne im bakterie.