Postępy w terapii zakażeń HIV

Aktualnym standardem postępowania w przypadku zakażeń HIV jest terapia wielolekowa. Wdrożenie leczenia HAART (highly active antiretroviral therapy) uzasadnione jest również w profilaktyce po ekspozycji, jeśli ryzyko zakażenia oceniono jako duże. Za wczesnym rozpoczynaniem leczenia HAART przemawiają wyniki badania przeprowadzonego na grupie 1,5 tys. pacjentów, opublikowane w Journal of Infectious Diseases (2004, 190: 1046-1054). W badaniu tym wykazano znaczną redukcję śmiertelności wśród osób zakażonych HIV, u których terapię HAART podjęto, zanim poziom przeciwciał CD4 spadł poniżej 350/mm3, czyli o wiele wcześniej niż sugerują aktualne zalecenia światowe.
W leczeniu antyretrowirusowym powszechnie stosuje się: inhibitory proteazy (PIs) oraz nienukleozydowe i nukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy (NNRTIs i NRTIs). Aby maksymalnie wydłużyć okres narastania oporności wirusa, wymaga się od pacjenta rygorystycznego przestrzegania dawkowania leków i zaleconej diety. cisły reżim związany z terapią HAART powoduje, że wiele osób całkowicie z niej rezygnuje i dlatego tak ważne jest opracowanie mniej uciążliwych schematów leczenia.
Nowym, bardziej dogodnym dla pacjentów preparatem antyretrowirusowym jest Kivexa firmy GlaxoSmithKline, wprowadzona na rynek europejski w marcu br., łącząca dwa związki z grupy NNRTIs - abakawir (600 mg) i lamiwudynę (300 mg). Chociaż lek ten przyjmuje się tylko raz dziennie, a terapia nie wiąże się z restrykcjami żywieniowymi, jej rezultaty są porównywalne z efektami standardowej terapii trójlekowej (Clin. Infect. Dis. 2004, 39: 1038-1046). Badania kliniczne CLASS, SOLO i NEAT wykazały bezpieczeństwo równoczesnego stosowania preparatu Kivexa i leków z grupy PIs lub NNRTIs.
Inną grupą leków antyretrowirusowych będących obecnie w trakcie przedrejestracyjnych prób klinicznych są antagoniści receptorów dla chemokin CCR5, blokujący fuzję wirusa z komórką gospodarza (Curr. Opin. Investing. Drugs 2004, 5: 851-861). Obiecujące wydają się być związki: PSC-RANTES (Science 2004, 306: 387 i 485-487), którego skuteczność w zapobieganiu rozprzestrzeniania się HIV wykazano na eksperymentalnej grupie małp, oraz 873140 z laboratoriów GSK, aktualnie przechodzący badania kliniczne II fazy.