Polskie Noble 2003 rozdane

Nagroda honoruje osiągnięcia prof. R. Kaliszana w zakresie farmaceutycznych badań podstawowych i aplikacyjnych. Została przyznana za oryginalne modele fizykochemiczne i komputerowe oddziaływań leków z układami biologicznymi, za wykrycie cennego leczniczo działania krążeniowego ważnych leków i za opracowanie nowatorskich metod analizy chemicznej z użyciem chromatografii.
Prof. R. Kaliszan opracował układy chromatograficzne umożliwiające preselekcję ?kandydatów na leki", redukując w ten sposób konieczność doświadczeń na zwierzętach. Stosując metody sztucznej inteligencji, zaproponował procedurę przewidywania rodzajów aktywności farmakologicznej wyłącznie z pomiarów parametrów chromatograficznych. Odkrył oryginalne układy chemiczne o zdolności hamowania agregacji płytek krwi, procesu zapoczątkowującego choroby układu krążenia. Cenne i praktycznie przydatne w lecznictwie okazało się zwłaszcza odkrycie zdolności hamowania agregacji płytek krwi przez doustne leki przeciwcukrzycowe, odkrycie tym donioślejsze, że cukrzyca zwiększa zagrożenie zaburzeniami krążenia.
Roman Kaliszan urodził się w Przybysławiu (Wielkopolska) w 1945 r. Skończył studia na Wydziale Farmaceutycznym Akademii Medycznej w Gdańsku oraz na Wydziale Matematyki, Fizyki i Chemii Uniwersytetu Gdańskiego. Tytuł naukowy profesora uzyskał w 1994 r. Od 1998 r. jest członkiem korespondentem PAN. Zajmuje się problematyką badawczą dotyczącą matematycznie wyrażanych zależności między strukturą chemiczną związków (głównie leków) a ich właściwościami (głównie farmakologicznymi). Łączy komputerową analizę struktury, modelowanie molekularne i analitykę chemiczną z pomiarami aktywności farmakologicznej in vivo i in vitro.
Od 1984 r. kieruje Katedrą i Zakładem Biofarmacji i Farmakodynamiki AMG, od 1999 r. jest prorektorem ds. nauki AMG. Członek Komitetu Nauk o Leku PAN oraz Komitetu Chemii Analitycznej PAN. W latach 1998-2002 był w Radzie Naukowej Instytutu Farmakologii PAN, od 2003 r. jest członkiem Rady Naukowej Instytutu Chemii Organicznej PAN i Instytutu Chemii Polimerów PAN. W latach 1992-95 był członkiem rady naukowej ministra zdrowia, od 1995 r. do 1998 r. - zastępcą sekretarza generalnego, a od 1998 do 2001 r. - sekretarzem generalnym Gdańskiego Towarzystwa Naukowego. Od 2001 r. jest konsultantem krajowym ds. analityki farmaceutycznej. Od 2003 r. pełni funkcję wiceprezesa Oddziału Gdańskiego PAN.