Dokumentacja medyczna: czas przechowywania cd.

Uwagi odnoszą się do artykułu "Jak długo przechowywać dokumentację medyczną pacjenta?" (Puls Medycyny nr 14 (197) z 9 września br.), w którym próbowałem odpowiedzieć na pytanie dotyczące przedawnienia dokumentacji pacjenta.

Moje wyjaśnienia zostały oparte na przepisach obowiązujących w kwietniu br., ponieważ wtedy ich udzieliłem. Pomiędzy napisaniem artykułu a jego opublikowaniem doszło jednak do wskazanych przez czytelnika zmian: 5 czerwca br. przepisy o dokumentacji medycznej zostały przeniesione do ustawy o prawach pacjenta. Nie jest jednak prawdą, iż w tym samym dniu doszło do uchylenia rozporządzenia w sprawie dokumentacji. Ta kwestia jest nieco bardziej zawiła i wymaga dodatkowych wyjaśnień. 

Przedmiotowe rozporządzenie zostało wydane na podstawie art. 41 ust. 2 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty. Zgodnie z nowelizacją ustawy dokonaną w 2008 r., rozporządzenie to miało zachować moc do czasu wydania nowego rozporządzenia na podstawie art. 41 ust. 9 ustawy, nie dłużej jednak niż przez rok. Następnie termin roczny wydłużono do dwóch lat, czyli do 23 kwietnia 2010 r. Zanim jednak doszło do wydania nowego rozporządzenia, weszła w życie ustawa o prawach pacjenta i przepisy wprowadzające. Przepisy te nie uwzględniły faktu, iż nowe rozporządzenie nie zostało wydane, przez co skomplikowały sprawę. Uchylając art. 41 ust. 9, zachowały zarazem moc obowiązującą rozporządzenia wydanego na tej podstawie, chociaż go de facto nie ma. W wyniku tego przeoczenia wytworzyło się coś na kształt "luki legislacyjnej". Mamy rozporządzenie wydane na podstawie art. 41 ust. 2, brakuje rozporządzenia wydanego na podstawie art. 41 ust. 9, a nowe rozporządzenie ma być wydane na podstawie art. 30 ustawy o prawach pacjenta.

Trudno przewidzieć, jak powyższa kwestia zostanie rozwiązana przez Ministerstwo Zdrowia. Wydaje się, że nie będzie pośpiechu i dotychczasowe rozporządzenie zachowa moc obowiązującą co najmniej do 23 kwietnia 2010 r. Skrócenie tego terminu wymagałoby poza tym dość ryzykownej wykładni przepisów bądź interwencji ustawodawczej. Przepisy wprowadzające ustawę o prawach pacjenta odnoszą się bowiem do nieistniejącego rozporządzenia wydanego na podstawie art. 41 ust. 9. Natomiast nowe rozporządzenie, które zostanie wydane na podstawie ustawy o prawach pacjenta, wydaje się aktem zbyt niskiej rangi, by automatycznie uchylić rozporządzenie dotychczasowe dopóty, dopóki jego moc obowiązująca opiera się na wyraźnym brzmieniu nowelizacji z 2008 r.

Jeżeli chodzi o wyjaśnienia dotyczące przedawnienia dokumentacji, jakie zawarłem w moim artykule, to w świetle nowych przepisów pozostają one aktualne. Wystarczy tylko odwołanie do uchylonego art. 41 ust. 7 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty zastąpić odwołaniem do art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy o prawach pacjenta.

Podstawa prawna:

1) art. 1 ust. 1, art. 5 pkt 6, art. 17 pkt 3 oraz art. 19 ustawy z 24 kwietnia 2009 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, ustawę o akredytacji w ochronie zdrowia oraz ustawę o konsultantach w ochronie zdrowia (Dz.U. nr 76, poz. 641);
2) art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.U. z 2009 r. nr 52, poz. 417, zm. Dz.U. nr 76, poz. 641);
3) art. 2 ustawy z 12 marca 2008 r. o zmianie ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. nr 58, poz. 351, zm. Dz.U z 2009 r. nr 40, poz. 323), zwanej nowelizacją;
4) rozporządzenie ministra zdrowia z 30 lipca 2001 r. w sprawie rodzajów dokumentacji medycznej, sposobu jej prowadzenia oraz szczegółowych warunków jej udostępniania (Dz.U. nr 89, poz. 903).