Zmiany w wykonywaniu zawodu technika farmaceutycznego. Czy apteki zaczną bazować na technikach?

Ustawa z 17 sierpnia 2023 r. o niektórych zawodach medycznych została opublikowana w Dzienniku Ustaw pod koniec września. Z kilkoma wyjątkami wejdzie w życie w marcu 2024 roku. Reguluje ona zasady i warunki wykonywania m.in. zawodu technika farmaceutycznego. O te zmiany zapytaliśmy mgr farm. Igora Barana, który niedawno uruchomił własny gabinet opieki farmaceutycznej.

PRZECZYTAJ TAKŻE: Ważne zmiany dla techników i farmaceutów. Co reguluje ustawa o niektórych zawodach medycznych?

Wymóg dokonania wpisu w Centralnym Rejestrze Medycznym

Zdaniem farmaceuty, po wejściu w życie ustawy, będą trochę inne wymogi zatrudniania techników farmaceutycznych w aptece. Kierownik apteki będzie miał więcej pracy przy zbieraniu dokumentacji przyszłego pracownika, ponieważ technicy będą mieć obowiązek rejestru medycznego, czyli dokonania wpisu w Centralnym Rejestrze Medycznym.

– Na razie nie ma wielu szczegółów, ale technik będzie musiał zebrać swoje dokumenty, takie jak: skan dowodu osobistego, dyplom ukończenia szkoły, ewentualne potwierdzenia odbycia stażu i złożyć to w urzędzie, który zostanie wyznaczony do rejestracji w Centralnym Rejestrze Medycznym. Następnie będzie musiał dokonać opłaty, a jego wpis otrzyma unikalny numer w rejestrze. To będzie jeden z warunków możliwości wykonywania pracy przez technika. Osoba zatrudniająca go w aptece będzie musiała sprawdzić, czy technik jest wpisany do rejestru - tłumaczy Igor Baran.

Jak uważa Baran, to krok w dobrą stronę, ponieważ jest to forma ujednolicenia zawodu technika farmaceutycznego. Być może będzie to pierwszy krok w kierunku samorządów techników, mocniejszego uprawomocnienia tego zawodu oraz lepszej organizacji.

– Niestety technikom brakuje tego cały czas. Brakuje samorządu, który mógłby się za nimi wstawić i czasami coś wymusić czy to na pracodawcach, czy to na rządzie, jeżeli chodzi o zmiany prawne lub wysokość wynagrodzenia. W niektórych województwach te wynagrodzenia są na zbyt niskim poziomie - mówi farmaceuta.

Weryfikacja takiej osoby przy zatrudnieniu nie powinna stanowić żadnego problemu dla kierownika apteki, tym bardziej w dobie wszechobecnej cyfryzacji.

PRZECZYTAJ TAKŻE: Będą podwyżki dla techników farmaceutycznych? Ministerstwo Zdrowia odpowiada

Obowiązek zbierania punktów edukacyjnych

Druga najpoważniejsza zmiana to szkolenia ciągłe dla techników farmaceutycznych. Będą mieli 5 lat na zebranie określonej puli punktów edukacyjnych. Ta liczba jeszcze nie została określona.

– Na konferencjach wreszcie pojawią się też technicy. Będą też się rozliczać z punktów edukacyjnych. Jednak tu pojawia się znak zapytania - kto dostanie ich do rozliczenia? W przypadku farmaceutów robią to izby aptekarskie. Jest to podwalina albo pod założenie izb techników albo zajmie się tym Wojewódzki Inspektorat Farmaceutyczny. Kto wie, może to izby aptekarskie mogłyby się zająć technikami? Mają już przynajmniej doświadczenie pod tym względem. Wówczas w jednej izbie będą zbierani i farmaceuci, i technicy - twierdzi farmaceuta.

To pytanie zadaliśmy Naczelnej Izbie Aptekarskiej, a odpowiedź na nie brzmi:

„Decyzje w tym zakresie i odpowiedź na pytanie należy do samych techników. Naczelna Izba Aptekarska reprezentuje farmaceutów – i jest władna w podejmowaniu decyzji wyłącznie wobec swoich statutowych członków”.

PRZECZYTAJ TAKŻE: Jak przyciągnąć farmaceutów do zawodu? Dr Merks: opieka farmaceutyczna i 8 tys. dla osoby po studiach

Możliwość odmowy wykonania danego świadczenia

Kolejna zmiana to dodanie zapisu o możliwości odmowy wykonania dowolnego świadczenia. Jak przypomina Igor Baran, to już de facto istnieje w ramach kodeksu etyki zawodowej, ale w ustawie zostało to sprecyzowane.

– Pojawił się też zapis o pełnej odpowiedzialności zawodowej, czyli na wzór farmaceutów technik będzie odpowiadał prawdopodobnie swoim dyplomem. Z tego tytułu będzie mógł ponosić konsekwencje w razie pomyłki lub błędu. Te przewinienia będą mogły cofać mu pozwolenie na wykonywanie zawodu - mówi farmaceuta.

PRZECZYTAJ TAKŻE: Ustawa o niektórych zawodach medycznych nie dla wszystkich. Bromber: są zawody medyczne i są stanowiska pracy

Deficyt farmaceutów - czy technik zostanie sam w aptece?

Na koniec zapytaliśmy, czy patrząc na te zmiany, dojdzie do sytuacji, kiedy technicy będą mieli rozszerzone uprawnienia, np. do wydawania wszystkich leków, także z wykazu A?

– Raczej do tego nie dojdzie, choć głosy są różne. Mamy zwolenników i przeciwników takiego rozwiązania. Zdaniem przeciwników te zawody jednak powinny być rozgraniczone, choćby na bazie tego, ile trwa edukacja jednego i drugiego zawodu. Obiło mi się uszy, że są plany, z racji deficytu farmaceutów, żeby technik mógł zostać sam w aptece, bez magistra na zmianie. Może to będzie na takiej zasadzie, że apteka w momencie, kiedy nie ma magistra, pracuje jak punkt apteczny, czyli może wydawać tylko określoną grupę leków. Tu pojawia się dylemat, czy właściciele aptek nie będą tego wykorzystywać, żeby tańszą siłą roboczą utrzymywać aptekę. Wystarczy wtedy kierownik i dużo techników. Farmaceuci zaczynają się specjalizować w kierunku opieki farmaceutycznej, przeglądów lekowych, szczepień itd., więc może apteki zaczną funkcjonować na bazie techników, a magistrzy będą konsultantami medycznymi, bardziej wyspecjalizowanymi w służbie zdrowia - opowiada Igor Baran.