RPO broni pacjentów

W oficjalnym wystąpieniu do ministra zdrowia Zbigniewa Religi, przesłanym w kwietniu br., dr Janusz Kochanowski zwrócił uwagę na fakt, że rozporządzenie ministra zdrowia w sprawie odpowiedzialności zawodowej lekarzy pozbawia pokrzywdzonego wielu praw, które przysługiwałyby mu na podstawie kodeksu postępowania karnego. Zdaniem RPO, obecne przepisy nie stwarzają równych szans obrony swoich interesów przez lekarza i pokrzywdzonego pacjenta, stawiając w uprzywilejowanej sytuacji podejrzanego lub obwinionego lekarza wobec pozycji prawnej pokrzywdzonego. Dowodzi tego m.in. pozbawienie pokrzywdzonego prawa do bycia stroną w postępowaniu sądowym czy też do występowania w roli oskarżyciela posiłkowego, co skutkuje prawem do uzyskania zawiadomienia o rozprawie i możliwości uczestniczenia w niej.
Według J. Kochanowskiego, konieczne są "daleko idące i wszechstronne zmiany, dostosowujące obowiązujące przepisy do norm zawartych w Konstytucji RP i regulacjach międzynarodowych oraz do nowych wymagań i standardów, z zachowaniem jednakże odrębności i wewnątrzkorporacyjnego charakteru tego postępowania".
"W szczególności zmiany wymaga przyjęta obecnie zasada ograniczonej jawności postępowania. Zapewnienie obwinionemu lekarzowi prawa do publicznego rozpatrzenia sprawy oraz wyraźne zagwarantowanie pokrzywdzonemu możliwości udziału w postępowaniu (...) przyczyni się do bardziej sprawiedliwego karania oraz zwiększenia przejrzystości i rzetelności działania organów samorządu zawodowego" - uważa dr Janusz Kochanowski.

Postulaty RPO

- wzmocnienie pozycji pokrzywdzonego, nadanie mu prawa strony w postępowaniu z tytułu odpowiedzialności zawodowej;
- wzmocnienie nadzoru nad postępowaniem przed okręgowym rzecznikiem odpowiedzialności zawodowej, w tym w zakresie bezczynności tego organu i przestrzegania ustalonej procedury;
- doprecyzowanie zależności oraz określenie charakteru wzajemnych stosunków między okręgowymi rzecznikami a naczelnym rzecznikiem odpowiedzialności zawodowej;
- wprowadzenie odpowiedzialności rzeczników okręgowych i naczelnego rzecznika za przekroczenie swoich uprawnień lub niedopełnienie obowiązków;
- zapewnienie jednoznaczności i obiektywizmu opinii biegłych lekarzy;
- wyeliminowanie formalnych utrudnień oraz przewlekłości postępowania w sprawie odpowiedzialności zawodowej;
- przedłużenie okresu przedawnienia odpowiedzialności zawodowej (obecnie 3 lata od daty czynu), szczególnie w sytuacji, gdy skutki błędu w sztuce lekarskiej nie uwidoczniły się bezpośrednio po wadliwym udzieleniu świadczenia zdrowotnego;
- wyraźne uregulowanie zakresu przedmiotowego odpowiedzialności zawodowej, w szczególności w odniesieniu do czynów nieetycznych lekarza, popełnionych bez związku z wykonywaniem zawodu;
- dostosowanie katalogu sankcji za przewinienia zawodowe do ustalonego zakresu przedmiotowego odpowiedzialności zawodowej.