Ratownik medyczny poda ketaminę i założy cewnik. “Serwuje się nam konia trojańskiego”
Dołożenie dodatkowych czynności oraz rozszerzenie katalogu preparatów leczniczych, możliwych do podania samodzielnie bez adekwatnych szkoleń czy zwiększenia nakładów finansowych za ich wykonywanie - tak Fundacja Red-Alert komentuje projektowane rozporządzenie w sprawie czynności, które mogą być udzielane przez ratowników medycznych.

Przypomnijmy - rozporządzenie ministra zdrowia w sprawie medycznych czynności ratunkowych i świadczeń zdrowotnych innych niż medyczne czynności ratunkowe, które mogą być udzielane przez ratownika medycznego jest już po konsultacjach społecznych. Po ich ewentualnym uwzględnieniu rozporządzenie ma wejść w życie 22 czerwca 2023 r. Rozporządzenie wydawane jest na mocy ustawy o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych, która ma wejść w życie tego samego dnia.
Komentarz w tej sprawie zabrała Red-Alert Fundacja na rzecz wspierania i rozwoju Ratownictwa Medycznego w Polsce. Jak pisze w swoim artykule, kwestie związane z omawianym rozporządzeniem “zostały przyćmione sytuacją tworzenia samorządu zawodowego”.
“Ale ta nieuwaga będzie nas, ratowników medycznych, kosztować dołożeniem dodatkowych czynności oraz rozszerzeniem katalogu preparatów leczniczych, możliwych do podania samodzielnie bez adekwatnych szkoleń czy zwiększenia nakładów finansowych za ich wykonywanie” - zwraca uwagę Red-Alert.
Zwiększony zakres czynności ratowników medycznych - zmiany na przestrzeni ostatniego roku
Fundacja przypomniała, że w ubiegłym roku “kością niezgody” był projekt rozporządzenia, który zakładał dodatkowe czynności, takie jak, m.in.:
- wykonanie intubacji dotchawiczej z użyciem środków zwiotczających oraz prowadzenie wentylacji zastępczej.
- cewnikowanie pęcherza moczowego.
Oraz dodanie kilku leków możliwych do podania samodzielnie przez ratownika medycznego:
- dopaminum hydrochloricum;
- etomidate;
- ketamine hydrochloride;
- methoxyflurane;
- prasugrel;
- rocuronium bromide;
- tranexamic acid.
Natomiast projekt z marca 2023 r. zakładał jedynie cewnikowanie pęcherza moczowego, a z leków dodawał methoxyflurane i tranexamic acid.
Z kolei projekt z 23 maja 2023 roku zakłada poszerzenie czynności, które mogą być wykonywane przez ratowników medycznych o:
- zakładanie sondy żołądkowej po zastosowaniu przyrządów nadgłośniowych lub intubacji, w celu zapobieżenia aspiracji treści pokarmowej do dróg oddechowych;
- odsysanie treści z dróg oddechowych (wcześniej były same drogi oddechowe bez treści - poprawka redakcyjna);
- wykonanie intubacji dotchawiczej u pacjenta przytomnego, z wykorzystaniem środków analgetycznych i sedujących oraz prowadzenie wentylacji nieinwazyjnej;
- wykonanie defibrylacji manualnej na podstawie oceny zapisu EKG lub oceny zapisu kardiomonitora (dodano ocenę EKG - poprawka redakcyjna);
- drenaż jamy opłucnej;
- pobieranie materiału z górnych dróg oddechowych od pacjenta oraz wykonywanie testów na obecność wirusów (wykreślono "celebrytę");
- cewnikowanie pęcherza moczowego.
Rozszerzył się także katalog preparatów leczniczych, możliwych do podania samodzielnie przez ratownika medycznego, o:
- dopaminum hydrochloricum;
- ketamine hydrochloride;
- methoxyflurane;
- prasugrel;
- tranexamic acid;
a więc - jak komentuje Fundacja - “niemal identyczne leki, jak w ubiegłym roku, poza dwoma preparatami zwiotczającymi”.
“O ile w ubiegłym roku czynności te były wraz z medykamentami oprotestowane, o tyle w tej wersji tego rozporządzenia mamy zwiększony zakres czynności wespół z preparatami leczniczymi - bez jakiegokolwiek oporu samych zainteresowanych i bez Konferencji Uzgodnieniowej, w której to mogłyby wziąć udział osoby i podmioty zgłaszające uwagi do projektu” - czytamy w artykule Red-Alert Fundacji na rzecz wspierania i rozwoju Ratownictwa Medycznego w Polsce.
Dodano, że Red-Alert, jako organizacja pozarządowa, aktywnie uczestnicząca od samego początku w pracach legislacyjnych i konsultacjach publicznych/społecznych składała uwagi do tego projektu, w których wniosła o zwiększenie dróg podaży następujących preparatów leczniczych:
- fentanylum - roztwór do wstrzykiwań, tabletka podpoliczkowa, tabletka podjęzykowa, aerozol do nosa, roztwór;
- glucagoni hydrochloricum – roztwór do wstrzykiwań, proszek do nosa;
- ibuprofenum - czopki, tabletki, roztwór do wstrzykiwań;
- metamizolum natricum - czopki, tabletki, roztwór do wstrzykiwań;
- metoprololi tar tras – tabletki, roztwór do wstrzykiwań;
- midazolamum – roztwór do wstrzykiwań, aerozol do nosa, roztwór;
- naloxoni hydrochloridum – roztwór do wstrzykiwań, aerozol do nosa;
“Niestety, Ministerstwo Zdrowia uważa, że te zmiany są zbyteczne" - czytamy.
Ratownik medyczny założy cewnik. Fundacja Red-Alert: to uzasadnione tylko niektórych sytuacjach
W kwestii dodatkowych czynności Fundacja stoi na stanowisku iż “cewnikowanie pęcherza moczowego tylko w niektórych sytuacjach może mieć terapeutyczne uzasadnienie wynikających ze stanu pacjenta, jak uraz czaszkowo-mózgowy z podejrzeniem i objawami krwawienia śródczaszkowego, opieka po-resuscytacyjna w wyniku nawrotu spontanicznego krążenia (ROSC)”.
“W innych przypadkach będzie stanowiło wykorzystywanie Zespołów Ratownictwa Medycznego do realizowania zadań z zakresu Podstawowej Opieki Zdrowotnej oraz Nocnej i Świątecznej Opieki Zdrowotnej, które leżą w zakresie czynności lekarskich” - zaznaczono.
“Ten sprzeciw również spotkał się z decyzją odmowną ze strony resortu zdrowia” - dodano.
Wobec powyższego - kontynuuje Fundacja - [...] nasuwa się wniosek taki, “iż pomimo usilnych starań i prób ingerencji w tworzenie kompetencji zawodowych przez organizacje pozarządowe (w tym Red-Alert), widoczna jest strefa wpływów podmiotów lub osób, które dla resortu odgrywają jakieś kluczowe znaczenie. Co powoduje niestety, że serwuje się ratownikom medycznym, pomimo ich zdecydowanego sprzeciwu, konia trojańskiego, którego wnętrze wyszło w ramach obywatelskiej czujności”.
Jakie będą dalsze ulepszenia? - pyta Fundacja i jednocześnie odpowiada, że “trzeba oczekiwać na posunięcia Ministerstwa Zdrowia, które na pewno mogą zaskoczyć”.
Źródło: Red-Alert Fundacja na rzecz wspierania i rozwoju Ratownictwa Medycznego w Polsce
PRZECZYTAJ TAKŻE: Czy w takich sytuacjach ratownik medyczny może stwierdzić zgon? Komitet Protestacyjny pisze do MZ
Źródło: Puls Medycyny