Przeszczep części twarzy we Francji

W wyniku pogryzienia przez psa Francuzka straciła nos, usta i podbródek. Miała poważne problemy z mówieniem i jedzeniem. Zajmujący się nią lekarze, prof. Jean-Michel Dubernard i prof. Bernard Devauchelle zdecydowali, że jedynym ratunkiem będzie przeszczepienie części twarzy pobranych od innej osoby. Na przeprowadzenie pionierskiego zabiegu uzyskali zgodę francuskiej komisji bioetycznej i od sierpnia br. czekali na odpowiedniego dawcę. 27 listopada znaleziono dawcę, uzyskano zgodę rodziny i natychmiast rozpoczęto wielogodzinne operowanie.
Dobę po zabiegu pacjentka odzyskała przytomność i według zapewnień francuskich specjalistów - jak dotychczas czuje się dobrze. Niecały tydzień po operacji pacjentka zobaczyła przeszczep, podziękowała lekarzom ("dziękuję" było podobno jej pierwszym wypowiedzianym słowem), a w krótkim oświadczeniu przygotowanym dla francuskiej gazety Le Parisien zaapelowała do mediów o poszanowanie jej prywatności i nie nękanie jej rodziny.

Zdania są podzielone

Wykonanie przeszczepu przez profesorów J.-M. Dubernarda i B. Devauchelle'a było dużym zaskoczeniem, gdyż Francuzi nie zdradzali wcześniej swoich planów. O przygotowaniach do transplantacji twarzy od kilku lat mówili natomiast specjaliści amerykańscy z kliniki w Cleveland kierowanej przez Polkę prof. Marię Siemionow. We wrześniu br. informowali o wybraniu pięciu mężczyzn i siedmiu kobiet jako potencjalnych kandydatów do przeprowadzenia u nich operacji.
Prof. Maria Siemionow w wywiadzie udzielonym agencji Associated Press powiedziała, że jej zespół kwalifikował do zabiegu transplantacji tylko tych pacjentów, u których wcześniej wykonywano próby zrekonstruowania twarzy poprzez przeszczepianie własnej skóry. Jej zdaniem, Francuzi niepotrzebnie narazili pacjentkę na cierpienie i ryzyko odrzucenia przeszczepu, infekcji i zgonu, konieczność przyjmowania silnych leków immunosupresyjnych oraz nieprzewidywalne skutki psychologiczne.
Ryzyko wystąpienia u operowanej Francuzki negatywnych skutków psychologicznych wydaje się być duże, gdyż kobieta ta - według doniesień Le Parisien - ma za sobą próbę samobójczą, co świadczy o jej słabej odporności psychicznej. Lekarze z Amiens twierdzą jednak, że pacjentka przeszła konsultacje psychologicznie i została właściwie przygotowana do zabiegu. Twierdzą, że tej odważnej operacji dokonali po to, aby pomóc człowiekowi, który znalazł się w ekstremalnej sytuacji, a także w imię postępu w medycynie.
10 grudnia w British Medical Journal ukazała się publikacja chirurgów plastycznych z Royal Free Hospital w Londynie, którzy domagają się zgody na przeprowadzenie podobnego zabiegu. Jak twierdzą, już od dawna są przygotowani technicznie i merytorycznie, lecz nie mogą doczekać się akceptacji brytyjskiej komisji bioetycznej. Wykonanie udanej transplantacji przez Francuzów powinno rozwiać wszelkie wątpliwości (BMJ 2005; 331: 1349-1350).

Kontrowersyjny profesor

Profesor J.-M. Dubernard przeprowadził w 1998 r. pierwszy udany przeszczep dłoni. Pacjent okazał się jednak psychicznie nieprzygotowany do posiadania cudzej dłoni i nie przyjmował leków immunosupresyjnych, co doprowadziło do dużego obrzęku ręki. Trzy lata po zabiegu amputowano mu przeszczepioną dłoń.
Zastrzeżenia natury medycznej i etycznej wzbudzają również dalsze plany profesora J.-M. Dubernarda dotyczące przeszczepienia szpiku pacjentce po transplantacji twarzy w celu zmniejszenia reakcji odrzucenia.