Jak oceniać tkankę kostną w okresie menopauzy?

W Polsce notuje się rocznie ponad 150 tysięcy złamań (na świecie ok. 1,5 mln). Ryzyko złamania osteoporotycznego u kobiet w wieku 50 lat przekracza 50 procent, u mężczyzn wynosi tylko 20 proc. Samo stwierdzenie osteopenii czy osteoporozy, jeśli u pacjenta nie występowały złamania, nie jest obecnie podstawą do wdrożenia terapii. Decyduje o tym kompleksowa ocena indywidualnego ryzyka złamania, uwzględniająca wiek, płeć, gęstość mineralną kości oraz szybkość przebudowy kości.

Ocena metabolizmu tkanki kostnej, oparta na oznaczeniach biochemicznych wskaźników resorpcji lub tworzenia kości, jest niezbędna do określenia ryzyka złamania i niezwykle przydatna do monitorowania efektów leczenia farmakologicznego.

Przydatność diagnostyczna badań laboratoryjnych

Standardowe badania laboratoryjne u osób o zwiększonym ryzyku złamania osteoporotycznego obejmują: morfologię krwi, stężenia: albumin, wapnia i fosforanów w surowicy oraz wydalanie wapnia i kreatyniny z moczem.

„Niedokrwistość i niskie stężenia albumin oraz wapnia we krwi mogą być wynikiem choroby trzewnej lub zespołu złego wchłaniania, prowadzących do niedożywienia, a tym samym zaburzeń metabolizmu kości. Również nadmierna utrata wapnia z moczem jest typowym objawem osteoporozy" - informuje prof. Grażyna Odrowąż-Sypniewska, kierownik Katedry i Zakładu Diagnostyki Laboratoryjnej Collegium Medicum Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Bydgoszczy, wiceprezes Polskiego Towarzystwa Diagnostyki Laboratoryjnej.

Kolejnym istotnym badaniem jest oznaczenie aktywności fosfatazy alkalicznej całkowitej, która jednak nie jest swoista dla tkanki kostnej. Co najmniej w połowie syntetyzowana jest w wątrobie, w połowie w tkance kostnej, ale też w innych narządach. Zawsze może być podwyższona u kobiet po menopauzie i obniżona w celiakii, hipotyreozie, przy niedoborze cynku. Podwyższona jej aktywność może również wskazywać na przerzuty nowotworowe do kości.


Cały artykuł na ten temat znajduje się w Pulsie Medycyny nr 8 (211) z dnia 12 maja 2010r.


Aktualna oferta prenumeraty Pulsu Medycyny