Jedną z najważniejszych cech nowoczesnych glikokortykosteroidów (GKS) — oprócz ich działania przeciwzapalnego — jest bezpieczeństwo stosowania. Do tych najbezpieczniejszych GKS należą furoiniany.
Ten artykuł czytasz w
ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna
Donosowe glikokortykosteroidy (dGKS) są wskazane do stosowania w alergicznym i niealergicznym nieżycie nosa, ostrym i przewlekłym zapaleniu zatok, w przeroście migdałka gardłowego oraz alergicznym zapaleniu spojówek.
„Alergia jest jedyną chorobą, która zaczyna się w dzieciństwie, występując wtedy w sposób masowy, i trwa przez całe życie. Istnieje wyraźny związek między pierwszymi jej objawami i tym, co się dzieje na starość. Dziś z całą pewnością wiemy, że osoby, które mają choroby układu oddechowego, żyją krócej” — mówi prof. dr hab. n. med. Bolesław Samoliński, prezydent Polskiego Towarzystwa Alergologicznego, kierownik Zakładu Profilaktyki Zagrożeń Środowiskowych i Alergologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.
Co wpływa na efektywność dGKS
Każdy dGKS posiada specyficzne właściwości determinujące jego profil farmakokinetyczny i aktywność farmakodynamiczną. Suma tych właściwości decyduje o różnych efektach klinicznych poszczególnych dGKS. Dotyczy to zarówno wpływu na objawy ANN, jak i zakresu bezpieczeństwa miejscowego oraz systemowego danego leku.
Najważniejsze cechy dGKS wpływające na ich efektywność kliniczną i bezpieczeństwo stosowania to:
- powinowactwo do receptora GKS związane z siłą działania leku,
- stopień wiązania z białkami osocza,
- całkowity klirens systemowy,
- objętość dystrybucji,
- lipofilność,
- biodostępność.
Terapia dostosowana do potrzeb
Donosowe glikokortykosteroidy, jako preparaty bardzo nowoczesne i bezpieczne, nie tylko usuwają objawy alergiczne, ale też powstrzymują proces zapalny oraz zmniejszają ryzyko powikłań. Leki przeciwhistaminowe nadal zajmują bardzo ważne miejsce w leczeniu schorzeń alergicznych błony śluzowej nosa, jednak to miejscowo działające glikokortykosteroidy są obecnie uznawane za podstawę terapii alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa (inaczej: alergicznego nieżytu nosa, ANN).
Donosowe GKS można zalecać jako leki pierwszego rzutu zamiast doustnych leków przeciwhistaminowych, niezależnie od postaci ANN u dorosłych i dzieci. Jeśli jednak takie są preferencje pacjenta, lekiem pierwszego wyboru może być doustny lek przeciwhistaminowy. Dalej — zgodnie z zaleceniami — znajdują się leki antyleukotrienowe i kromony. „Nie można też zapominać o swoistej immunoterapii, ale to jest narzędzie terapeutyczne zarezerwowane dla alergologów, niestety, niedostatecznie wykorzystywane w Polsce. Warto pamiętać, że to jest jedyna metoda, która zmienia naturalny bieg choroby. Wszystkie inne metody pomagają pacjentowi — znoszą objawy, likwidują stan zapalny — ale nie zmieniają naturalnego biegu choroby” — mówi prof. Samoliński.
Najnowszą generację GKS stanowią furoiniany. Charakteryzuje je bardzo wysoki profil bezpieczeństwa. Uważa się, że mniej niż 1 proc. leku wchłania się i działa ogólnoustrojowo. Ich przedstawiciele to furoinian mometazonu i furoinian flutykazonu.
„Steroidy z tej grupy zapewniają znakomite bezpieczeństwo dzięki bardzo niskiemu wchłanianiu przez błonę śluzową, bardzo dobry metabolizm wątrobowy, niską biodostępność. Pozwalają uniknąć wpływu na oś przysadkowo-nadnerczową i prawie w ogóle nie dają działania ogólnoustrojowego. Są świetnie wychwytywane przez błony lipidowe nabłonka, zapewniają dobrą retencję tkankową, wysoką selektywność wobec receptora GKS, do tego bardzo dobry czas działania” — wyjaśnia prof. Samoliński.
WARTO WIEDZIEĆ
ANN a astma oskrzelowa
Alergiczny nieżyt nosa i astma często występują wspólnie. ANN uważany jest za czynnik ryzyka rozwoju astmy oskrzelowej.U pacjentów z astmą oskrzelową jednoczesne występowanie nieżytu nosa może być związane z nieprawidłową kontrolą choroby.U osób z przewlekłym nieżytem nosa należy przeprowadzić wywiad w kierunku współistnienia astmy, podobnie jak u pacjentów z astmą oskrzelową należy zebrać wywiad dotyczący objawów przewlekłego nieżytu nosa.
Jedną z najważniejszych cech nowoczesnych glikokortykosteroidów (GKS) — oprócz ich działania przeciwzapalnego — jest bezpieczeństwo stosowania. Do tych najbezpieczniejszych GKS należą furoiniany.
Donosowe glikokortykosteroidy (dGKS) są wskazane do stosowania w alergicznym i niealergicznym nieżycie nosa, ostrym i przewlekłym zapaleniu zatok, w przeroście migdałka gardłowego oraz alergicznym zapaleniu spojówek. „Alergia jest jedyną chorobą, która zaczyna się w dzieciństwie, występując wtedy w sposób masowy, i trwa przez całe życie. Istnieje wyraźny związek między pierwszymi jej objawami i tym, co się dzieje na starość. Dziś z całą pewnością wiemy, że osoby, które mają choroby układu oddechowego, żyją krócej” — mówi prof. dr hab. n. med. Bolesław Samoliński, prezydent Polskiego Towarzystwa Alergologicznego, kierownik Zakładu Profilaktyki Zagrożeń Środowiskowych i Alergologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.Co wpływa na efektywność dGKSKażdy dGKS posiada specyficzne właściwości determinujące jego profil farmakokinetyczny i aktywność farmakodynamiczną. Suma tych właściwości decyduje o różnych efektach klinicznych poszczególnych dGKS. Dotyczy to zarówno wpływu na objawy ANN, jak i zakresu bezpieczeństwa miejscowego oraz systemowego danego leku.Najważniejsze cechy dGKS wpływające na ich efektywność kliniczną i bezpieczeństwo stosowania to: