Nowości Orlando 2009

Jak co roku, na zakończenie kongresu najważniejsze badania zostały podsumowane w gronie wybitnych ekspertów różnych dziedzin kardiologii.

STICH
Celem badania, do którego polskie ośrodki włączyły najwięcej na świecie pacjentów, była odpowiedź na pytanie, czy wszczepienie pomostów aortalno-wieńcowych połączone z chirurgiczną geometryczną rekonstrukcją lewej komory metodą Dora, udoskonaloną przez Menicantiego, polegającą na wycięciu blizny i uzupełnieniu ubytku łatą (surgical ventricular restoration, SVR), ma przewagę nad wszczepieniem pomostów aortalno-wieńcowych u chorych z niewydolnością serca (frakcja wyrzutowa lewej komory < 35 proc.). Wyniki przedstawiał przyjaciel polskiej kardiologii, honorowy członek Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego, prof. Robert Jones. Do badania włączono 1000 pacjentów. Po 48 miesiącach obserwacji nie wykazano przewagi leczenia żadną z metod, ani istotnego wpływu na zgony i hospitalizacje oraz na śmiertelność ogólną, zarówno po 30 dniach, jak i po zakończeniu obserwacji. Obie metody leczenia poprawiły wydolność chorych ocenianą w 6-minutowym teście marszowym oraz stan kliniczny pacjentów. Wskaźnik objętości lewej komory został istotnie obniżony w grupie leczonej plastyką lewej komory. Celem dalszych analiz badania jest identyfikacja chorych, którzy rzeczywiście skorzystają z rozszerzonej metody leczenia.

PROTECT AF
Ciekawym badaniem wprowadzającym nowe technologie była ocena wpływu wszczepienia urządzenia zamykającego uszko lewego przedsionka u chorych z utrwalonym migotaniem przedsionków. U chorych z tą arytmią roczne ryzyko udaru niedokrwiennego wynosi około 16 proc. Materiał zatorowy (skrzepliny) powstaje zwykle w uszku lewego przedsionka. Urządzenie Watchman LLA System (Atritech) ma stanowić alternatywę dla leczenia przeciwkrzepliwego. Do badania włączono 800 pacjentów wymagających profilaktyki przeciwzakrzepowej. Ryzyko udarów (niedokrwiennych i krwotocznych) było zbliżone w grupach leczonych antagonistami witaminy K i po implantacji urządzenia. Częstym powikłaniem po zabiegu był wysięk w osierdziu, jednak w miarę wzrostu liczby interwencji ryzyko to malało, co może być związane z doskonaleniem techniki wszczepiania. Obecnie wydaje się, że ta metoda może znaleźć zastosowanie u chorych mających przeciwwskazania do leczenia przeciwkrzepliwego. FDA na podstawie wyników badań zaakceptowała stosowanie tej metody.

AURORA
Wyniki tego badania w pewnym sensie rozczarowały. U 2776 chorych z krańcową niewydolnością nerek leczonych dializami podawano losowo rosuwastatynę w dawce 10 mg lub placebo. Grupa ta jest szczególnie narażona na kliniczne powikłania miażdżycy. Okres obserwacji wynosił 5 lat. Pomimo istotnej redukcji stężenia cholesterolu LDL - o 43 proc. i istotnej redukcji poziomu białka C-reaktywnego (CRP) - o 11,5 proc., leczenie nie miało wpływu na poprawę rokowania: wystąpienie zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych, udaru lub zawału serca. Próbą wytłumaczenia braku korzyści z leczenia jest fakt, że chorzy z ciężką niewydolnością nerek są specyficzną populacją, w której w formowaniu zmian miażdżycowych przeważa proces kalcyfikacji, a mniejsze jest występowanie zmian z dużą zawartością cholesterolu LDL.

ARMYDA-RECAPTURE
To badanie dostarczyło ciekawych informacji dotyczących zastosowania statyn jako leków przeciwzapalnych u chorych z chorobą wieńcową. U 352 pacjentów ze stabilną dławicą i zawałem NSTEMI leczonych 40 mg atorwastatyny w sposób losowy podawano dodatkowo odpowiednio 80 i 20 mg atorwastatyny lub placebo 12 godzin i 2 godziny przed zabiegiem angioplastyki wieńcowej. Postępowanie to spowodowało 48-proc. względną i 5,7-proc. bezwzględną redukcję połączonego punktu końcowego (zgon sercowo-naczyniowy, zawał lub konieczność rewaskularyzacji) po 30 dniach obserwacji. Wyniki te wymagają potwierdzenia w dalszych badaniach przed szerszym zastosowaniem tej metody.

TIPS
Badanie, które przedstawił Salim Yusuf, główny badacz tak ważnych prób klinicznych jak HOPE, INTERHEART czy ONTARGET, może być początkiem pewnego przełomu, choć na jego skutki praktyczne będziemy musieli poczekać jeszcze 5-10 lat. Jest to pierwsze badanie oceniające możliwości i korzyści zastosowania pigułki wielofunkcyjnej Polycap (szczegóły - patrz Puls Medycyny nr 8/2009).