MZ o wypadkach w radioterapii. Są nowe wytyczne dla placówek medycznych

Przygotowane przez resort zdrowia przepisy określają też kategorie i kryteria kwalifikowania ekspozycji niezamierzonych (tj. ekspozycji, które w znaczącym stopniu różnią się od ekspozycji przewidzianych dla danego celu). Doprecyzowują też listę działań, które należy podjąć po wystąpieniu ekspozycji niezamierzonej lub narażenia przypadkowego.

Wypadki w radioterapii zbada specjalna komisja

Rozporządzenie przewiduje możliwość badania przyczyn i okoliczności takiego zdarzenia przez komisję powoływaną przez ministra zdrowia na wniosek konsultanta krajowego lub wojewódzkiego.

Kwalifikowanie ekspozycji niezamierzonych w radioterapii oparto z jednej strony o kryteria związane z błędami o charakterze proceduralnym (np. błąd w identyfikacji obszaru anatomicznego, błąd w identyfikacji pacjenta, zastosowanie niewłaściwego planu leczenia), a z drugiej strony o kryteria związane z przekroczeniem podczas realizacji procedury pewnych wartości (dawki w objętości tarczowej lub narządach krytycznych albo wartości dawki frakcyjnej).

W zakresie ekspozycji niezamierzonych w pozostałych dziedzinach związanych ze stosowaniem promieniowania jonizującego (poza radioterapią), w ramach projektowanego rozporządzenia proponuje się przyjęcie kwalifikacji ekspozycji niezamierzonych w oparciu o kryteria:

• dotyczące potencjalnych błędów w wykonaniu medycznej procedury radiologicznej (powtórzenie procedury niewynikające ze wskazań klinicznych, wykonanie procedury niewłaściwemu pacjentowi, wystąpienie efektu deterministycznego, a w przypadku radiologii zabiegowej oraz terapeutycznej medycyny nuklearnej – także wykonanie procedury w niewłaściwym obszarze anatomicznym);
• związane z przekroczeniem określonych wartości, np. poziomu referencyjnego o więcej niż 200%, ważonego tomograficznego indeksu dawki lub sumarycznej wartości iloczynu dawka-powierzchnia (w rentgenodiagnostyce i fluoroskopii), czy też – w procedurach medycyny nuklearnej – określone przekroczenie zaplanowanej dawki skutecznej lub dawki równoważnej (diagnostyczna medycyna nuklearna) lub określone odchylenie podanej pacjentowi aktywności od wartości zaplanowanej lub przypadkowe skażenie pacjenta substancją promieniotwórczą, jeżeli w wyniku skażenia przekroczono określony poziom dawki skutecznej lub równoważnej (terapeutyczna medycyna nuklearna).

Co znajdzie się w rejestrze ekspozycji i narażeń?

Projekt rozporządzenia określa również zakres informacji zawartych w Centralnym Rejestrze Ekspozycji Niezamierzonych i Narażeń Przypadkowych.

Informacje te obejmą: kategorię ekspozycji niezamierzonej lub narażenia przypadkowego, określenie zakresów działalności jednostek ochrony zdrowia, z których wykonywaniem wiążą się ekspozycje niezamierzone i narażenia przypadkowe, datę wystąpienia zdarzenia oraz nazwę jednostki ochrony zdrowia, w której doszło do zdarzenia.

Zobacz: Projekt rozporządzenia ministra zdrowia w sprawie kategorii i kryteriów kwalifikowania ekspozycji niezamierzonych i narażeń przypadkowych, działań, które należy podjąć w jednostce ochrony zdrowia po ich wystąpieniu, a także zakresu informacji objętych Centralnym Rejestrem Ekspozycji Niezamierzonych i Narażeń Przypadkowych.