Hematologia w Krajowym Planie Transformacji. Jakie są założenia?

Ministerstwo Zdrowia przygotowało kilka dokumentów, które mają na celu wprowadzić zmiany w zakresie funkcjonowania systemu ochrony zdrowia. Jednym z nich jest Krajowy Plan Transformacji. Celem Planu jest wzmocnienie zasobów i procesów ochrony zdrowia oraz poprawa efektywności wydatkowania środków publicznych na świadczenia opieki zdrowotnej i na inwestycje w sektorze ochrony zdrowia na poziomie krajowym i regionalnym, uwzględniając potrzeby zdrowotne mieszkańców.

– Krajowy Plan Transformacji jest dokumentem wdrożeniowym, który przede wszystkim określa konkretne działania, jakie należy podjąć, by zapewnić obywatelom i mieszkańcom kraju dostęp do wysokiej jakości usług zdrowotnych. Działania te wynikają z rekomendacji płynących z map potrzeb zdrowotnych oraz innych dokumentów strategicznych w sektorze zdrowia – wyjaśnił dr Jerzy Gryglewicz z Instytutu Zarządzania w Ochronie Zdrowia Uczelni Łazarskiego.

– Hematologia jest tą dziedziną medycyny, dla której przewiduje się rozwój, a nie pewne działania restrukturyzacyjne w zakresie zasobów. Według map potrzeb zdrowotnych hematoonkologia jako jedyna dziedzina medycyny cechuje się wysokim wskaźnikiem obłożenia łóżek szpitalnych, sięgającym ponad 100 proc. Wskaźnik ten sugeruje, że były pożyczane łóżka z innych oddziałów, aby zaspokoić potrzeby pacjentów związane z hospitalizacjami. Dla porównania – dla pediatrii ten wskaźnik wynosi 50 proc. – dodał dr Gryglewicz.

Hematoonkologia: diagnoza wynikająca z map potrzeb zdrowotnych

Dr Gryglewicz zwrócił uwagę, że do najważniejszych zmian demograficznych mających wpływ na organizację i funkcjonowanie opieki zdrowotnej należą m.in. starzenie się społeczeństwa.

– Większość chorób hematoloonkologicznych jest skorelowanych z wiekiem, tzn. im człowiek starszy, tym większe ryzyko wystąpienia nowotworu. To w Krajowym Planie Transformacji jest jednoznacznie podkreślone. Musimy skoncentrować się nad większym zapotrzebowaniem na opiekę nad osobami starszymi oraz utrudnionym finansowaniem ze względu na malejącą populację w wieku produkcyjnym – wyjaśnił.

W Krajowym Planie Transformacji są opisane wskazówki zmian w poszczególnych rodzajach świadczeń.

Hematoonkologia: Krajowy Plan Transformacji a POZ

W przypadku podstawowej opieki zdrowotnej najważniejszym zadaniem jest wdrożenie proaktywnej opieki nad pacjentami w ramach POZ oraz opracowanie motywacyjnego systemu działania udzielania świadczeń POZ

Chodzi o zwiększenie częstotliwości zlecania badań diagnostycznych przez lekarza POZ, poszerzenie diagnostyki na poziomie POZ i odciążenie AOS oraz lecznictwa szpitalnego z hospitalizacji diagnostycznych, możliwych do realizacji w trybie ambulatoryjnym, z odpowiednim dostosowaniem sposobu ich finansowania.

– W związku z tym w zakresie POZ należy dążyć do podjęcia działań zmierzających do zwiększenia liczby świadczeń diagnostycznych realizowanych przez POZ, opracowania protokołu konsultacji pomiędzy lekarzem POZ i personelem AOS, w tym konsultacji udzielanych za pomocą systemów teleinformatycznych, modyfikacji modelu finansowania świadczeń w ramach POZ poprzez wprowadzenie opłaty zadaniowej, premiowanie ustawicznego szkolenia i podnoszenia kwalifikacji przez personel POZ – wyjaśnił dr Gryglewicz.

– Hematolodzy bardzo często podnoszą, że duża liczba pacjentów kierowanych na oddziały hematologiczne nie jest do końca zdiagnozowana, tzn. nie wykonano odpowiedniej liczby badań. Często pacjenci są kierowani do oddziałów szpitalnych z jednostkami chorobowymi, które nie wymagają hospitalizacji. Zmiany będę powodować to, że nie będzie oszczędzania na badaniach dodatkowych, tak jak jest obecnie, kiedy lekarz POZ ponosi koszty związane z diagnostyką. To daje nadzieję, że dla podstawowych jednostek chorobowych będzie szansa odciążenia oddziałów specjalistycznych - dodał ekspert.

Zgodnie z Krajowym Planem Transformacji konieczne jest także wprowadzenie funkcji koordynatora w POZ oraz jego finansowanie ze środków publicznych. Ważne jest też wprowadzenie szczegółowej sprawozdawczości w zakresie badań diagnostycznych i innych zalecanych przez POZ (oraz jej monitorowanie) czy opracowanie nowego modelu opieki nad chorymi przewlekle, z uwzględnieniem m.in. rozwiązań cyfrowych i doświadczeń pilotażu POZ Plus.

Hematoonkologia a AOS

Jak rekomenduje się w Planie, konieczne jest także wzmocnienie ambulatoryjnej opieki specjalistycznej w systemie ochrony zdrowia.

Obecnie w Polsce występuje nierównowaga w strukturze świadczeń zdrowotnych: leczenie pacjentów w nadmiernym stopniu opiera się na opiece stacjonarnej, zamiast ambulatoryjnej. Sytuację ma poprawić zapewnienie systemu świadczenia motywującego do wykonania w AOS większej liczby świadczeń, które nie wymagają hospitalizacji, a stanowią często podstawę skierowania na leczenie szpitalne czy zapewnienie większej koordynacji między POZ i AOS w zakresie opieki nad pacjentami z chorobami przewlekłymi. Postuluje się też umożliwienie większego dostępu do poradni w specjalnościach charakteryzujących się wyjątkowo wysokim czasem oczekiwania na świadczenia zdrowotne, przez m.in. rozwijanie narzędzi ułatwiających zapisywanie i wypisywanie pacjentów z kolejek oraz wprowadzenie rozwiązań motywujących pacjentów do informowania podmiotów leczniczych o odwoływaniu wizyt.

Hematoonkologia w Krajowym Planie Transformacji: szpitalnictwo

Z kolei w zakresie szpitalnictwa - jak zaleca się w Planie - konieczne jest obniżenie nadmiernej liczby hospitalizacji, która jest przyczyną powstawania nieuzasadnionych kosztów.

– Rekomenduje się zwiększenie dostępności badań diagnostycznych w warunkach ambulatoryjnych, w szczególności poprzez regulacje sprzyjające realizowaniu tych świadczeń w AOS, np. adekwatną wycenę świadczeń, wskaźniki jakościowe - powiedział dr Jerzy Gryglewicz.

– Wraz ze wzrostem liczby pacjentów leczonych w AOS nastąpi spadek obłożenia łóżek na oddziałach szpitalnych, należy zatem zracjonalizować ich liczbę lub przekształcić je zgodnie z prognozami demograficznymi w łóżka opieki długoterminowej - dodał.

Dr Gryglewicz przekonywał, ze konieczny jest dalszy proces centralizacji oraz koncentracji świadczeń w ośrodkach o odpowiednim zapleczu i doświadczeniu.

Oczekiwane rezultaty tych działań to poprawa jakości leczenia chorych wymagających specjalistycznej opieki, w tym: zmniejszenie liczby osób, które z powodu wylewów krwotocznych nie mogą się uczyć lub pracować i wcześnie przechodzą na rentę; zmniejszenie liczby pacjentów cierpiących z powodu braku należytego leczenia hemofilii lub pokrewnych skaz krwotocznych; poprawa wiedzy personelu medycznego w tym obszarze.

KPT wskazuje nie tylko kierunki działań, ale także projekty, które już są realizowane. Dr Gryglewicz podkreśla, że dużym sukcesem środowisk onkologicznych oraz Ministerstwa Zdrowia było opracowanie pilotażu i wdrożenie modelu edukacji zdrowotnej w szkołach i przedszkolach, np. przez wprowadzenie cyklicznych spotkań edukacyjnych dla uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych w zakresie promocji zdrowego stylu życia.

Na podstawie konferencji “Hematoonkologia 2022”.

PRZECZYTAJ TAKŻE: Jakie są najpilniejsze potrzeby pacjentów hematoonkologicznych w Polsce?

Poprawia się dostęp do nowoczesnych terapii w hematoonkologii. Jakie leki mają szansę na refundację w 2022 r.?